HMK 350 · Hukuk Yargısı · İvedi Karar

Tehiri İcra Talepli İstinaf: HMK 350 ile İcra Nasıl Durdurulur?

Hukuk yargısında ilk derece kararı, istinafa rağmen kural olarak icra edilebilir. HMK 350 uyarınca istinaf yoluna başvuran taraf, kararın icrasının geri bırakılmasını (tehiri icra) talep edebilir. Bu rehber: talep şartları, teminat türleri, BAM ivedi karar süreci, kabul/ret sonuçları ve örnek dilekçe.

Acil aksiyon: Para alacağına ilişkin ilk derece kararına karşı istinaf ettiyseniz, karşı taraf icraya hemen başlayabilir. Tehiri icra talebi istinaf dilekçesi ile birlikte yapılmalıdır.

1. HMK 350 — Tehiri İcra Kurumu

Hukuk Muhakemeleri Kanunu 350. madde, ilk derece kararının istinaf süresince icrasının geri bırakılmasını düzenler. Türk hukuk sisteminde:

İlk derece kararı kural olarak icra edilebilir — kesinleşmeyi beklemez (HMK 367)
Karşı taraf, dilediğinde icra takibi başlatabilir; bu durum istinaf eden taraf için telafisi güç zarar doğurur
HMK 350 bu sakıncayı önlemek için icranın BAM kararına kadar geri bırakılmasını sağlar
Talep eden taraf teminat göstermek zorundadır (kural — istisnalar var)

Karşı taraf bakışı: Lehinde ilk derece kararı çıkan taraf icraya başlamak isterken, karşı tarafın tehiri icra talebi BAM tarafından kabul edildiğinde bekleyiş durumuna girer. Bu nedenle teminat şartı, karşı tarafın hak kaybını önlemek için kritiktir.

2. Teminat Türleri

HMK 350 uyarınca BAM, tehiri icra kararı verirken teminat şartı koyar. Kabul edilen teminat türleri:

Banka Teminat Mektubu

Kesin ve süresiz mektup. En sık kabul edilen tür. Banka komisyonu %1-3 aralığındadır. Tutar genelde karşı taraf alacağının %110-130'u kadar.

Taşınmaz Üzerine Şerh

Müvekkilin sahip olduğu taşınmaza tehiri icra şerhi konulması. Tapu kayıt giderleri var; ipotek tesisi gerekmez sadece şerh.

Nakit Depo

Mahkeme veznesine nakit yatırma. En likit teminat; ama büyük tutarlar için müvekkil sermayesini bağlar.

Üçüncü Kişi Garantisi

Müteselsil kefil. Genellikle BAM tarafından çok talep edilmez, sadece istisnai durumlarda kabul.

Teminatsız tehiri icra: Çocuk teslimi, kira tahliyesi, ihtiyati tedbir gibi para dışı kararlarda BAM, somut olayın özelliklerine göre teminatsız da tehiri icra kararı verebilir. Müvekkilin maddi durumu ve davanın niteliği değerlendirilir.

3. Tehiri İcra Talebinin Yapılması

İstinaf dilekçesi içinde: En yaygın yöntem. İstinaf dilekçesinin "Tehiri İcra Talebi" başlıklı ayrı bir bölümünde sunulur.
Ayrı dilekçeyle: İstinaf dilekçesinden sonra BAM'a doğrudan başvuru. Acil durumlarda (örn. karşı taraf icraya başladıysa) tercih edilebilir.
İcra dairesine bildirim: Talep yapıldığı anda icra dairesine de "BAM'a tehiri icra talebim var" bildirimi yapılması — bu, dairenin geçici olarak icrayı bekletmesini sağlayabilir.
Teminat hazırlığı: BAM teminat tutarını belirlediğinde hızlıca yatırılmalı; aksi halde talep reddedilir veya icra durdurulamadan devam eder.
Sonuç bildirimi: BAM tehiri icra kararı verirse, icra dairesine resmi tebliği yapılır; karşı taraf icra işlemlerini durdurmak zorundadır.

4. Örnek Dilekçe

Para alacağına ilişkin ilk derece kararına karşı tehiri icra talepli istinaf dilekçesi örneği:

BURSA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
__. HUKUK DAİRESİ BAŞKANLIĞI'NA

TEHİRİ İCRA TALEPLİDİR (HMK 350)

İSTİNAF EDEN (DAVALI): A.B.

VEKİLİ: Av. Mesut İLME (Yalova Barosu — Sicil 287)

KARŞI TARAF (DAVACI): C.D.

İCRA EDİLEBİLİR HÜKÜM: __TL alacak hükmü

TEHİRİ İCRA GEREKÇELERİ (HMK 350):

1. İlk derece kararı açık usul ve esas hatalarıyla maluldür; istinafta bozulma ihtimali yüksektir.

2. Müvekkilim aleyhine icra başlatıldığı takdirde [__] TL'lik haciz uygulanacak, işletmesinin nakit akışı bozulacaktır. İstinafta lehe karar verilse dahi iade işlemi güç ve gecikmeli olacaktır.

3. Müvekkilim, karşı tarafın olası alacağını karşılayacak banka teminat mektubu sunmaya hazırdır.

SONUÇ VE İSTEM:

1. Tehiri icra talebimizin İVEDİLİKLE KABULÜNE, teminat türü ve miktarının belirlenmesine,

2. İlk derece kararının istinaf incelemesi sonuna kadar icrasının geri bırakılmasına,

3. Asıl istinaf nedenleri çerçevesinde kararın bozulmasına,

karar verilmesini arz ederim.

Davalı Vekili
Av. Mesut İLME

Tehiri İcra Talepli İstinaf Şablonu

Şablonlar genel bilgi amaçlıdır; kendi dosyanız için mutlaka avukatla görüşüp özelleştirin. E-posta gerektirmez, doğrudan indirir.

Tehiri İcra Talepli İstinaf Dilekçesi

Yasal Dayanak: HMK 350 · İcranın geri bırakılması talepli istinaf — teminat şartı dahil

PDF İndir Word İndir

Genel Hukuk İstinaf Dilekçesi

Yasal Dayanak: HMK 341 · Tehiri icra olmayan istinaf — referans için

PDF İndir Word İndir

Kendi dosyam için özelleştirilmiş dilekçe istiyorum: Av. Mesut İLME, dosyanızı 24-48 saat içinde inceler ve gerekçeli istinaf dilekçenizi hazırlar.

Avukat ile Dilekçe İstiyorum

5. Sıkça Sorulan Sorular

Tehiri icra nedir?

Tehiri icra (HMK 350), hukuk yargısında ilk derece mahkemesi kararının istinaf incelemesi süresince icra edilmesinin geri bırakılmasıdır. Talep, istinaf dilekçesinde veya ayrı dilekçeyle BAM'a yöneltilir. BAM ivedilikle karar verir; kabul ederse karşı taraf icra takibini başlatamaz veya durdurması gerekir.

Tehiri icra için teminat zorunlu mu?

Para alacağı davalarında kural olarak teminat gösterilmesi zorunludur (banka teminat mektubu, taşınmaz haczi, nakit depo). Tutar genelde karşı tarafın talep ettiği alacağın yaklaşık %110-130'u kadardır. Çocuk teslimi, kira tahliyesi gibi para dışı kararlarda BAM teminatsız da kabul edebilir.

Tehiri icra talebi reddedilirse ne olur?

Talep reddedilirse karşı taraf icra takibini başlatabilir/sürdürebilir. Ret kararına karşı 1 hafta içinde itiraz hakkı bulunur (BAM'ın aynı dairesi veya farklı daire değerlendirir). İtiraz reddedilirse karar kesinleşir. Bu durumda istinaf incelemesi sürerken icra devam eder; ancak istinafta karar bozulursa müvekkilim lehine sonuçlar geri alınabilir.

Talep ne zaman karara bağlanır?

BAM'ın yargı çevresine ve iş yüküne göre değişir; tipik olarak 1-4 hafta arasında karar verilir. İvedi karar prensibi gereği BAM dosya tamamlanır tamamlanmaz incelemesini yapar.

Hangi kararlar için tehiri icra talep edilir?

Tehiri icra esasen "icra edilebilir" nitelikteki kararlar için anlamlıdır: para alacağı, taşınmaz tahliyesi, taşınır teslim, ihtiyati tedbir kararları. Beyanname düzeltme, tespit veya hak doğurucu olmayan kararlar için talebin pratik anlamı yoktur.

Banka teminat mektubu nasıl hazırlanır?

Bankadan "kesin ve süresiz" teminat mektubu talep edilir. Tutarın karşı tarafın olası alacağı + faiz + yargılama giderlerini karşılaması gerekir. Bankalar tipik olarak teminatın %1-3'ü kadar komisyon alır. Mektup BAM'a sunulduktan sonra tehiri icra kararı verilir.

Tehiri icra kararı ne kadar sürer?

Tehiri icra kararı, istinaf incelemesi sonuçlanana kadar geçerlidir. Yani BAM'ın esas hakkındaki karar verene kadar icra durur. Asıl karar sonrasında tehiri icra kararının etkisi otomatik biter; kazanan taraf icraya başlayabilir.

İcra başlamadan önce tehiri icra talep edilebilir mi?

Evet, karşı taraf icra takibi başlatmamış olsa bile, istinaf dilekçesinde HMK 350 talebi yer alabilir. BAM'ın tehiri icra kararı önleyici niteliktedir — bu sayede karşı taraf icra başlatamaz.

Ceza ve idari yargıda tehiri icra var mı?

Ceza yargısında kesinleşmemiş mahkumiyet zaten otomatik infaz edilmez; ayrıca tehiri icra talebi gerekmez (CMK ilkeleri). İdari yargıda ise HMK 350 yerine "yürütmenin durdurulması" (İYUK 27) kurumu vardır — farklı şartları olan benzer bir kavram.

Tehiri icra ücreti ne kadar?

Tehiri icra talebi için ayrı bir harç ödenmesi gerekir (maktu, 2026 itibarıyla yaklaşık 500-1.500 TL). Ayrıca teminat mektubu komisyonu (bankaya), eğer taşınmaz teminatı veriliyorsa kayıt giderleri eklenir. Toplam tipik maliyet teminat miktarına bağlı olarak 5.000-30.000 TL aralığında olabilir.