Aile Bireyine Karşı Yaralamada "Tasarlayarak Öldürmeye Teşebbüs" İddiası Neden Kabul Edilmedi?

Aile içi şiddette vasıf sorunu ceza aralığını aylardan yıllara taşır

Aile bireyleri arasındaki şiddet olaylarında eylemin kasten yaralama mı yoksa kasten öldürmeye teşebbüs mü olduğu, ceza aralığını aylardan yıllara taşıyan bir vasıf sorunudur. Bu dosya, Yargıtay 1. Ceza Dairesinin aynı olayı iki kez incelediği bir örnektir: Daire ilk temyiz incelemesinde sanığın kasten yaralama suçundan cezalandırılması gerektiğini belirterek önceki hükmü bozmuş; bozma üzerine kurulan yeni hükmü ise, katılan kurumun "tasarlayarak öldürmeye teşebbüs" iddiasına rağmen onamıştır.

Kararın önemi üç noktadadır. Birincisi, suç vasfının belirlenmesinde ölçüt failin kastıdır; eylemin yaralama kastıyla gerçekleştirildiği saptanmışsa, sonuç ağır olsa bile öldürmeye teşebbüs vasfı uygulanmaz. İkincisi, katılandan kaynaklanan davranışlar haksız tahrik indirimini haklı kılabilir ve indirim oranı "davranışların ulaştığı boyut" ölçütüyle denetlenir. Üçüncüsü, bozma sonrası kurulan hüküm 5271 sayılı Kanun'un 307/3. maddesi uyarınca istinaf aşaması olmaksızın doğrudan Yargıtay'a gider.

Bozmaya uyan mahkeme aile bireyine yaralamadan hüküm kurdu, katılan direndi

İzmir 9. Ağır Ceza Mahkemesi 25.11.2021 tarihli kararıyla sanık hakkında mahkûmiyet hükmü kurmuş, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesi istinaf başvurularını düzelterek esastan reddetmiştir. Katılan kurum vekili ile sanık müdafiinin temyizi üzerine Yargıtay 1. Ceza Dairesi 03.10.2024 tarihli kararıyla, sanığın kasten yaralama suçundan cezalandırılması gerekliliğinin gözetilmemesi nedeniyle hükmü bozmuş ve dosyayı ilk derece mahkemesine göndermiştir.

Bozmaya uyan mahkeme 27.05.2025 tarihli kararıyla sanığı kasten yaralama suçundan 5237 sayılı Kanun'un 86/2, 86/3-a ve 29. maddeleri uyarınca 4 ay 15 gün hapis cezasıyla cezalandırmış; hak yoksunluklarına ve cezanın mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine karar vermiştir. Dosya doğrudan temyiz merciine gönderilmiştir. Katılan kurum vekili eylemin tasarlayarak kasten öldürmeye teşebbüs olduğunu, haksız tahrik koşullarının oluşmadığını ve cezanın eksik belirlendiğini; sanık müdafii ise sanığın suç işleme kastıyla hareket etmediğini, delillerin hatalı değerlendirildiğini ve beraat kararı verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

Sonucun ağırlığı ve kullanılan araç tek başına öldürme kastını göstermez

Daire, bozma üzerine yapılan yargılamada işlemlerin usul ve kanuna uygun yapıldığını, iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığını, vicdani kanının kesin verilere dayandırıldığını ve delillerin isabetli değerlendirildiğini saptamıştır. Eylemin sanık tarafından yaralama kastıyla gerçekleştirildiği belirlenmiş ve eyleme uyan suç vasfının doğru biçimde tespit edildiği kabul edilmiştir; bu saptama, katılan kurumun öldürmeye teşebbüs iddiasını da sanık müdafiinin beraat talebini de karşılamaktadır.

Ceza miktarı yönünden Daire, yaptırımın yasal çerçevede, gerekçesi gösterilerek ve eylemle orantılı belirlendiğini; katılandan kaynaklanan ve haksız tahrik oluşturduğu kabul edilen davranışların ulaştığı boyut dikkate alınarak uygulanan indirimde isabetsizlik bulunmadığını belirtmiştir. Sonuç olarak 5271 sayılı Kanun'un 289/1. maddesiyle sınırlı yapılan temyiz incelemesinde hukuka aykırılık görülmediğinden hüküm, 5271 sayılı Kanun'un 302/1. maddesi gereği Tebliğname'ye uygun olarak oy birliğiyle onanmıştır.

Tasarlayarak öldürmeye teşebbüs iddiası kanıtsız kaldı; yaralama hükmü onandı

Kararın ilk sonucu, vasıf belirlemesinde kastın belirleyici olduğudur. Sonucun ağırlığı ya da kullanılan aracın niteliği tek başına öldürme kastını göstermez; mahkeme, delillerden failin yaralama kastıyla hareket ettiği sonucuna varmışsa, eylem 5237 sayılı Kanun'un 86. maddesi kapsamında kalır. Yaralama ile öldürmeye teşebbüs arasındaki ceza farkı için kasten yaralama kaç yıl yatar sayfamızdaki karşılaştırma yol göstericidir.

İkinci sonuç, aile bireyine karşı yaralamada 5237 sayılı Kanun'un 86/3-a maddesindeki artırım ile haksız tahrik indiriminin birlikte uygulanabileceğidir; katılan kurumun "tahrik koşulları oluşmadı" itirazı, tahrik oluşturan davranışların dosyada saptanmış olması nedeniyle sonuç vermemiştir.

Üçüncü sonuç infaza ilişkindir. 4 ay 15 günlük kısa süreli hapis cezası mükerrirlere özgü infaz rejimine tabi tutulmuştur; tekerrür, kısa cezalarda dahi koşullu salıverilme oranını ve denetimli serbestlik uygulamasını etkiler. Bu etki infaz hesaplama aracımızda tekerrür seçeneğiyle görülebilir.

Aile içi olayda savunmanın merkezi yaralama kastını gösteren olgulardır

Aile içi bir şiddet olayı nedeniyle kasten öldürmeye teşebbüs suçlamasıyla karşı karşıyaysanız, savunmanın merkezinde eylemin yaralama kastıyla gerçekleştirildiğini gösteren olgular yer alır; bu dosyada vasıf tartışması Yargıtay'ın bozma kararıyla sanık lehine sonuçlanmıştır. Mağdur veya katılan tarafındaysanız, öldürme kastını gösteren somut delillerin (aracın niteliği, hedef alınan bölge, olay öncesi hazırlık) dosyaya girmesi vasıf itirazınızın dayanağını oluşturur. Bozma sonrası yeniden yargılamada haksız tahrik ve tekerrür konuları yeniden ele alınır ve yeni hüküm doğrudan Yargıtay'a gider. Bu açıklamalar genel bilgilendirme niteliğindedir; somut dosyanız için Yalova ceza avukatı sayfamızdan randevu oluşturabilirsiniz.

Aile bireyine karşı yaralama hakkında sık sorulan sorular

Aile bireyine karşı yaralama ne zaman öldürmeye teşebbüs sayılmaz?

Eylemin yaralama kastıyla gerçekleştirildiği saptanmışsa. Daire bu dosyada, sanığın yaralama kastıyla hareket ettiğinin belirlendiğini ve suç vasfının doğru tespit edildiğini kabul ederek katılan kurumun tasarlayarak öldürmeye teşebbüs iddiasını reddetmiştir.

Haksız tahrik indirimi aile bireyine karşı yaralamada uygulanır mı?

Evet. Bu dosyada 5237 sayılı Kanun'un 86/3-a maddesindeki nitelikli hâl ile 29. maddedeki haksız tahrik indirimi birlikte uygulanmış; Daire, katılandan kaynaklanan davranışların boyutuna göre belirlenen indirimi isabetli bulmuştur.

Kısa süreli hapis cezasında tekerrür hükümleri uygulanır mı?

Evet. 4 ay 15 günlük hapis cezasının mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine karar verilmiş ve Yargıtay bu hükmü onamıştır; tekerrür, cezanın süresinden bağımsız olarak infaz rejimini etkiler.