Kapalı cezaevine hiç girmeden infaz mümkün mü?
Kısa Cezalarda 5 Kapılı Kavşak
2 yıl ve altı cezalarda sonucu tek bir kural değil, başlıca beş kapının hangisinin açık olduğu belirler. Mahkeme aşamasında: (1) seçenek yaptırıma çevirme (TCK m. 50 — kural olarak 1 yıl ve altı; taksirli suçlarda daha uzun ceza da çevrilebilir, bilinçli taksir hariç), (2) erteleme (TCK m. 51 — 2 yıl ve altı; suç tarihinde 18 yaşından küçük ya da 65 yaşını bitirmiş olanlarda 3 yıl; mahkeme takdirinde), (3) HAGB (2 yıl ve altı; koşulları varsa hüküm hiç açıklanmaz). Bu üç kapıdan biri açılırsa yatış tablosu kural olarak devreye girmez; ancak seçenek yaptırımın gerekleri yerine getirilmezse kısa süreli hapis infaz edilir (TCK m. 50/6), erteleme denetim süresinde kasıtlı suç işlenir ya da yükümlülüklere ısrarla uyulmazsa ertelenen ceza kurumda çektirilir (TCK m. 51/7), HAGB denetim süresinde kasten yeni suç işlenir ya da yükümlülüklere aykırı davranılırsa hüküm açıklanır (CMK m. 231/11).
Ceza hapis olarak kesinleşirse infaz aşamasının iki kapısı devreye girer: (4) doğrudan açık kurum (kasıtlı suçlarda toplam 3 yıla, taksirli suçlarda 5 yıla kadar cezada istisnalar dışında kapalı cezaevine hiç girilmez, 5275 m. 14/2) ve (5) denetimli serbestlik — genel kuralda (1/2 oran) 2 yıl ve altı cezanın koşullu salıverilme süresi en fazla 12 ay olduğundan, KS'den bir yıl önce açılan DS penceresi (5275 SK m. 105/A tabanı) hesaben bu sürenin tamamını kapsayabilir. Koşullar sağlanırsa kısa ceza kapalı cezaevine girilmeden, açık kurumda kısa bir süre geçirildikten sonra denetimli serbestlikle infaz edilebilir; ancak bu bir ihtimaldir, garanti değildir. Bunların yanında kasıtlı suçta toplam üç yıla kadar hapiste hükümlünün istemiyle infazın ertelenmesi (5275 m. 17) ya da cezanın hafta sonları veya geceleri kurumda çektirilmesi (m. 110/1), kadın, çocuk ya da 65 yaşını bitirmiş hükümlüde konutta çektirilmesi (m. 110/2) de gündeme gelebilir; terör, örgüt ve cinsel suçlar gibi kanunda sayılan istisnalar bu yolların dışındadır.
Bu sayfada 1 aydan 24 aya kadar tüm kısa hapis cezalarının nasıl “yatırıldığını” — koşullu salıverilme aritmetiği, denetimli serbestlik penceresi ve kısa cezaya özgü kurumların haritası ile — 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun (CGTİHK) ve 7571 sayılı 11. Yargı Paketi düzenlemeleri çerçevesinde açıklıyoruz. Cezanız yıl bazlıysa (3, 5, 10 yıl gibi) kaç yıl ceza ne kadar yatar genel tablomuza bakabilirsiniz.
Ay Ay Tablo — 1 Aydan 24 Aya Yatış Süresi
Aşağıdaki tabloda genel kural suçları için (1/2 oran) koşullu salıverilmeye kadar infaz edilecek süre ve her dilim için pratik not yer alıyor. “KS'ye Kadar İnfaz (1/2)” sütunu, cezanın yarısı alınarak bulunan ve koşullu salıverilme değerlendirmesine kadar infaz edilecek süredir.
| Ceza | KS'ye Kadar İnfaz (1/2) | Pratik Not |
|---|---|---|
| 1 ay | 15 gün | Kısa süreli hapis çerçevesi; çevirme/erteleme koşullara göre değerlendirilebilir |
| 2 ay | 1 ay | Seçenek yaptırıma çevirme ihtimali mahkeme takdirinde |
| 3 ay | 1 ay 15 gün | Kasıtlı suçta doğrudan açık kurum ve denetimli serbestlik gündeme gelebilir (koşullara bağlı) |
| 4 ay | 2 ay | Çevirme / erteleme / HAGB kavşağı; koşullara göre değişir |
| 5 ay | 2 ay 15 gün | DS penceresi hesaben sürenin tamamını kapsayabilir — aşağıda ayrı bölüm |
| 6 ay | 3 ay | Koşullar sağlanırsa infazın büyük bölümü denetimli serbestlikte geçebilir |
| 7 ay | 3 ay 15 gün | Çevirme değerlendirmesi + DS ihtimali; dosyaya göre değişir |
| 8 ay | 4 ay | Denetimli serbestlik koşullu salıverilme süresinin tamamını kapsayabilir; oran farklıysa süre uzar |
| 9 ay | 4 ay 15 gün | Ayrıntısı aşağıdaki bölümde |
| 10 ay | 5 ay | Denetimli serbestlik koşullu salıverilme süresinin tamamını kapsayabilir; ayrıntısı aşağıda |
| 11 ay | 5 ay 15 gün | 1 yıl sınırının hemen altı; çevirme çerçevesi içinde |
| 12 ay (1 yıl) | 6 ay | Kısa süreli hapsin üst çerçevesi; tüm kapılar koşullara göre açık |
| 15 ay (1 yıl 3 ay) | 7 ay 15 gün | Kasıtlı suçta çevirme çerçevesi dışında (taksirlide TCK m. 50/4); erteleme/HAGB koşullara göre |
| 18 ay (1,5 yıl) | 9 ay | Erteleme/HAGB çerçevesi içinde — aşağıda ayrı bölüm |
| 20 ay (1 yıl 8 ay) | 10 ay | Koşullara göre değişir; DS penceresi hesaben süreyi kapsayabilir |
| 22 ay (1 yıl 10 ay) | 11 ay | 2 yıl sınırına yakın — aşağıda ayrı bölüm |
| 24 ay (2 yıl) | 12 ay | Erteleme/HAGB üst çerçevesi; kesinleşirse KS 12 ay |
Tablo genel kural (1/2 oran) içindir ve genel bilgilendirme amaçlıdır. Suç türü 2/3 veya 3/4 oranına tâbiyse süre uzar; tekerrür oranı yükseltir; mahsup edilecek tutukluluk süresi varsa kısaltır. “Pratik Not” sütunundaki ihtimaller iyi hâl, kurum ve infaz hâkimliği değerlendirmesi gibi koşullara bağlıdır.
Cezanız 2 yılın üzerindeyse 3 yıl ceza ne kadar yatar sayfamızdan devam edebilirsiniz.
Koşullu Salıverilme Oranı (1/2, 2/3, 3/4)
Koşullu salıverilme (KS), hükümlünün cezasının belirli bir bölümünü çektikten sonra şartlı olarak tahliye edilmesidir. 5275 SK m. 107 oranı belirler: genel suçlarda 1/2 (dolandırıcılık, hırsızlık, kasten yaralama vb.); kasten öldürme, yüzde sürekli değişikliğe yol açan yaralama (TCK 87/2-d), işkence ve eziyet, basit cinsel saldırı (TCK 102/1), cinsel taciz (TCK 105) ve örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarda 2/3; uyuşturucu ticareti (TCK m. 188), nitelikli cinsel saldırı (TCK 102/2), çocukların cinsel istismarı (TCK 103) ve terör suçlarında 3/4. Uyuşturucu ticaretinde ve bu cinsel suçlarda 3/4 oranı 28.06.2014 ve sonrasında işlenen suçlara uygulanır; daha önce işlenenlerde oran 2/3'tür (5275 m. 108/9, Geçici m. 9/4). Suç tarihinde 18 yaşından küçük olanlarda bu suçlarda oran 2/3'tür.
Kısa cezalarda oran farkının aritmetik etkisi örneklerle: 12 ay ceza için KS süresi 1/2 oranda 6 ay, 2/3 oranda 8 ay, 3/4 oranda 9 ay olur. 24 ay (2 yıl) ceza için aynı sıralama 12 ay / 16 ay / 18 ay şeklindedir. Mahsup (TCK m. 63) edilecek gözaltı ve tutukluluk süreleri varsa koşullu salıverilme süresi yine cezanın tamamı üzerinden hesaplanır ve mahsup bu süreden düşülür; ev hapsinde iki gün bir gün sayılır (CMK m. 109/6). Tekerrür (TCK m. 58) varsa oran yükselir: birinci tekerrürde 2/3, ikinci defa tekerrürde 3/4 (5275 m. 108).
Oran tespiti müddetnamede en kritik adımdır. Yanlış oran uygulanmışsa 5275 sayılı Kanun m. 98/1-b uyarınca infaz hâkimliğinden düzeltme kararı istenebilir; bu başvuru belirli bir süreye bağlı değildir.
Yasal dayanak metni: mevzuat.gov.tr — TCK, 5275 sayılı CGTİHK
Kısa Cezaya Özgü Kurumların Haritası
Uzun cezalarda infaz hesabı büyük ölçüde oran aritmetiğinden ibarettir; kısa cezalarda ise tabloya girmeden önce mahkeme aşamasında sonucu tümüyle değiştirebilecek kurumlar vardır. Bunlar kural olarak mahkemenin takdirine bağlıdır; TCK m. 50/3'teki iki hâlde ise çevirme zorunludur:
- Seçenek yaptırıma çevirme (TCK m. 50 — 1 yıl ve altı çerçevesi): Kısa süreli hapis cezası, koşulları varsa ve mahkemenin takdirinde, adlî para cezasına veya diğer seçenek yaptırımlara çevrilebilir. Kişi daha önce hapis cezasına mahkûm edilmemişse iki hâlde çevirme zorunludur (m. 50/3): 30 gün ve daha az süreli hapis cezası ile suç tarihinde 18 yaşından küçük ya da 65 yaşını bitirmiş kişinin bir yıl ve daha az süreli hapis cezası. Çevirme kararı verilirse hapis infazı kural olarak gündeme gelmez; seçenek yaptırımın gerekleri tebligata rağmen otuz gün içinde yerine getirilmezse infaz hâkimliği kısa süreli hapsin infazına karar verir (m. 50/6). Çevirme kararı verilmezse tablo işler.
- Erteleme (TCK m. 51 — 2 yıl ve altı; suç tarihinde 18 yaşından küçük ya da 65 yaşını bitirmiş olanlarda 3 yıl): Koşulları varsa mahkeme cezayı erteleyebilir; bu hâlde ceza infaz edilmeden bir denetim süresi işler ve bu süre yükümlülüklere uygun ya da iyi hâlle geçirilirse ceza infaz edilmiş sayılır (m. 51/8). Erteleme zararın giderilmesi koşuluna bağlanabilir; o zaman koşul gerçekleşinceye kadar ceza kurumda çektirilir (m. 51/2). Denetim süresinde kasıtlı suç işlenir ya da yükümlülüklere infaz hâkiminin uyarısına rağmen uyulmazsa ertelenen ceza kısmen ya da tamamen kurumda çektirilir (m. 51/7). Erteleme kararı verilip verilmeyeceği somut dosyanın değerlendirmesine bağlıdır.
- HAGB (2 yıl ve altı): Koşulları varsa hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilir; hüküm açıklanmadıkça infaz edilmez. Denetim süresinde kasten yeni suç işlenmez ve denetimli serbestlik yükümlülüklerine uyulursa hüküm ortadan kaldırılıp dava düşer (CMK m. 231/10); kasten yeni suç işlenir ya da yükümlülüklere aykırı davranılırsa mahkeme hükmü açıklar (m. 231/11). Kurum 7589 sayılı Kanunla (2026) yeniden düzenlendiğinden somut dosyada güncel metin kontrol edilmelidir; ayrıntı için HAGB rehberimize bakın.
- Doğrudan açık kurum (5275 SK m. 14/2): Kasıtlı suçlardan toplam 3 yıl, taksirli suçlardan 5 yıl veya daha az hapis cezası; terör, örgüt ve cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar, ikinci defa tekerrür ve koşullu salıverilmesi geri alınan ceza dışında kapalı cezaevine girilmeden açık kurumda çektirilir. Gönderme kararını infazı yürüten Cumhuriyet başsavcılığı verir (Açık Ceza İnfaz Kurumlarına Ayrılma Yönetmeliği m. 9).
- Denetimli serbestlik (5275 SK m. 105/A): Denetimli serbestlik tedbirinin taban süresi bir yıldır; pencere koşullu salıverilme tarihinden bir yıl önce açılır. 2 yıl ve altı cezada genel kuraldaki KS süresi en fazla 12 ay olduğundan, DS penceresi hesaben bu sürenin tamamını kapsayabilir; açık kurumda bulunma, iyi hâl ve başvuru şartları sağlanırsa kısa cezanın büyük bölümü denetimli serbestlikte infaz edilebilir. 04.06.2025 ve sonrasında işlenen suçlarda denetimli serbestlik için koşullu salıverilmeye kadar kurumda geçirilmesi gereken sürenin en az onda biri (en az beş gün) kurumda geçirilmelidir (5275 m. 105/A/1).
Ayrıca Geçici m. 10/6 (7456 sayılı Kanunla eklendi; 11. Yargı Paketi, yani 7571 sayılı Kanunla değişti), 31.07.2023 tarihi ve öncesinde işlenmiş suçlarda denetimli serbestliği üç yıl öne çeker; ancak açık kurumda en az üç ay kalma şartı taşıdığından, koşullu salıverilme süresi zaten bir yılı geçmeyen kısa cezalarda daha erken bir tarih üretmez. Detaylı yorum için 11. Yargı Paketi ve Geçici m. 10 yorum tablomuza bakabilirsiniz.
5 Ay Ceza Ne Kadar Yatar?
Genel kuralda (1/2 oran) 5 ay hapis cezası için koşullu salıverilmeye kadar infaz edilecek süre 2 ay 15 gündür (5 ayın yarısı). 5 ay, kısa süreli hapis çerçevesinin (1 yıl ve altı) rahatça içinde kaldığından, mahkeme aşamasında koşulları varsa seçenek yaptırıma çevirme veya erteleme değerlendirilebilir; bu kapılardan biri açılırsa yatış hesabı kural olarak gündeme gelmez. Ceza hapis olarak kesinleşirse, denetimli serbestlik penceresi hesaben 2 ay 15 günlük sürenin tamamını kapsayabilir; koşullar sağlanırsa kapalı cezaevine girmeden, açık kurumdan denetimli serbestliğe geçilebilir. Mahsup edilecek gözaltı ve tutukluluk süresi varsa bu süreden düşülür.
9 Ay Ceza Alan Ne Kadar Yatar?
“9 ay ceza alan ne kadar yatar?” sorusunun cevabı da aynı kurallardan çıkar. Genel kuralda (1/2 oran) 9 ay için KS süresi 4 ay 15 gündür. Denetimli serbestlik penceresi KS tarihinden bir yıl önce açıldığından (5275 SK m. 105/A tabanı) bu 4,5 aylık dilimi hesaben tümüyle kapsar; iyi hâl ve başvuru şartları sağlanırsa kapalı cezaevine hiç girmeden, açık kurumda kısa bir süreden sonra denetimli serbestlikle infaz mümkün olabilir. 9 ay aynı zamanda 1 yıl altı çerçevesinde kaldığından çevirme ve erteleme kavşağı da mahkeme aşamasında açıktır. Suçun oranı 2/3 ise (örneğin cinsel tacizde, TCK 105) süre uzar ve tablo değişir.
10 Ay Ceza Alan Ne Kadar Yatar?
Genel kuralda (1/2 oran) 10 ay hapis cezası için KS süresi tam olarak 5 aydır. Aritmetik basittir: 10 ayın yarısı. Bu 5 aylık süre, denetimli serbestlik penceresinin hesaben tamamen içinde kaldığından, koşullar sağlanırsa infazın büyük bölümü denetimli serbestlikte tamamlanabilir; ancak bu bir ihtimaldir ve iyi hâl ile infaz hâkimliği değerlendirmesine bağlıdır. 10 ay, kısa süreli hapis çerçevesinde (1 yıl ve altı) kaldığından mahkeme aşamasında seçenek yaptırıma çevirme ve erteleme de koşullara göre değerlendirilebilir. Tekerrür varsa oran yükselir (birinci tekerrürde 2/3); ikinci defa mükerrir olan doğrudan açık kuruma alınamaz (5275 m. 14/2-a).
18 Ay (1,5 Yıl) Ceza Ne Kadar Yatar?
Genel kuralda (1/2 oran) 18 ay ceza için KS süresi 9 aydır (18 ÷ 2). 18 ay, 1 yılın üzerinde olduğundan seçenek yaptırıma çevirme çerçevesinin (1 yıl ve altı) dışında kalır; buna karşılık erteleme ve HAGB çerçevesi (2 yıl ve altı) hâlâ açıktır — koşulların varlığı hâlinde mahkeme aşamasında değerlendirilebilir. Ceza kesinleşirse 9 aylık KS dilimi denetimli serbestlik penceresinin hesaben içinde kalır; koşullar sağlanırsa infazın büyük bölümü denetimli serbestlikte geçebilir. 6 ay tutukluluk mahsubu olan bir dosyada koşullu salıverilme süresi yine cezanın tamamı üzerinden 9 aydır; 6 ay düşülünce infaz başladıktan 3 ay sonra koşullu salıverilme tarihine ulaşılır. Mahsup denetimi bu yüzden kritik önemdedir.
22 Ay Ceza Ne Kadar Yatar?
Genel kuralda (1/2 oran) 22 ay (1 yıl 10 ay) ceza için KS süresi 11 aydır. 22 ay, 2 yıl sınırının hemen altında kaldığından erteleme ve HAGB çerçevesi koşullara göre hâlâ değerlendirilebilir; bu yüzden istinaf sürecinde cezanın 2 yılın altında kalması ile üstüne çıkması arasında pratik sonuç farkı büyüktür. Kesinleşmiş 22 ay hapiste 11 aylık KS dilimi denetimli serbestlik penceresinin hesaben içinde kalır; iyi hâl ve başvuru şartları sağlanırsa infazın büyük bölümü denetimli serbestlikte geçirilebilir. Oranı 2/3 olan bir suçta aynı ceza için KS süresi yaklaşık 14 ay 20 güne çıkar — oran tespiti burada da belirleyicidir.
“X Ay 15 Gün” Küsuratı Nereden Çıkar?
Küsuratın Aritmetiği
“7 ay 15 gün”, “9 ay 10 gün” gibi küsuratlı cezalar, mahkemenin temel cezaya oran bazlı artırım ve indirimleri uygulamasından doğar; oranlar ay ve gün bazında sonuç verir. İki örnek: temel ceza 9 ay olan bir dosyada 1/6 oranında takdiri indirim uygulanırsa indirim 45 gün (1 ay 15 gün) eder ve sonuç 7 ay 15 gün olur. Temel ceza 6 ay olan bir dosyada 1/4 oranında artırım 45 gün ekler ve sonuç yine 7 ay 15 gün olur.
İnfaz aşamasında da aynı mantık işler: koşullu salıverilme oranı küsuratlı cezaya uygulanınca sonuç gün hassasiyetiyle hesaplanır ve müddetnameye gün bazında yansır. Küçük bir hesap farkı tahliye tarihini günlerce oynatabileceğinden, küsuratlı cezalarda müddetname denetimi özellikle önemlidir.
4 Pratik Senaryo Kartı
Kısa cezalarda dört durumu kart hâlinde özetliyoruz. Tüm senaryolar genel bilgilendirme amaçlıdır; ihtimaller koşulların varlığına ve ilgili mercilerin değerlendirmesine bağlıdır:
Senaryo A: 9 ay, genel suç
9 ay, 1/2 oran, mahsupsuz, tekerrürsüz
- Koşullu salıverilme süresi: 4 ay 15 gün
- Mahkeme aşamasında çevirme / erteleme / HAGB kavşağı koşullara göre açık
- Hapis kesinleşirse: DS penceresi hesaben sürenin tamamını kapsar
- Kasıtlı suçta ceza (istisnalar dışında) doğrudan açık kurumda başlar; koşullar sağlanırsa kapalı cezaevine hiç girilmeden denetimli serbestliğe geçilebilir
- Bihakkın tahliye: 9 ay sonunda
Senaryo B: 18 ay ve denetimli serbestlik
18 ay, 1/2 oran, kesinleşmiş hapis, DS koşulları sağlanıyor
- Koşullu salıverilme süresi: 9 ay (18 × 1/2)
- DS penceresi (KS'den bir yıl önce — m. 105/A tabanı) hesaben 9 ayın tamamını kapsar
- Açık kurumda bulunma, iyi hâl ve başvuru şartıyla infazın büyük bölümü denetimli serbestlikte yürüyebilir
- Suç 31.07.2023 ve öncesinde işlenmişse Geçici m. 10/6 da uygulanabilir; koşullu salıverilme süresi bir yılın altında olduğundan sonucu değiştirmez
Senaryo C: 2 yıl, HAGB'siz kesinleşme
24 ay, 1/2 oran, erteleme ve HAGB uygulanmadan kesinleşmiş
- Koşullu salıverilme süresi: 12 ay (24 × 1/2)
- Mahkeme aşaması kapıları kapanmıştır; artık infaz aşaması kuralları işler
- Kasıtlı suçta toplam ceza 3 yılın altında olduğundan ceza (istisnalar dışında) doğrudan açık kurumda başlar
- Denetimli serbestlik koşullu salıverilmeye bir yıl kala, yani infazın başından istenebilir; 04.06.2025 ve sonrasında işlenen suçlarda önce koşullu salıverilme süresinin onda biri (yaklaşık 37 gün) kurumda geçirilir
- Bihakkın tahliye: 24 ay sonunda
Senaryo D: 1 yıl, tekerrür
12 ay, genel suç, birinci tekerrür (TCK m. 58), mahsupsuz
- Normal koşullu salıverilme süresi 6 ay; birinci tekerrürde oran 2/3 olduğundan 8 ay (5275 m. 108/1-d; eklenen süre tekerrüre esas en ağır cezayı geçemez, m. 108/2)
- Birinci tekerrür doğrudan açık kurum yolunu kapatmaz; ikinci defa mükerrirde bu yol yoktur (m. 14/2-a)
- Denetimli serbestlik koşullu salıverilmeye bir yıl kala istenebildiğinden süre bakımından baştan açıktır; cezanın infazı tamamlandıktan sonra en az bir yıllık denetim süresi belirlenir (m. 108/4)
- Müddetnamede hükümde yer almayan bir tekerrür uygulanmışsa infaz hâkimliğinden düzeltme istenebilir (5275 m. 98/1-b)
Yukarıdaki senaryolar genel bilgilendirme amaçlıdır. Somut dosya için iyi hâl, açık cezaevi şartları, yaş/sağlık özel durumları ve diğer faktörler hesabı etkiler.
Dosyanıza Özel Hesaplama Aracı
Yukarıdaki tablo ve senaryolar genel kurallardır. Dosyanıza özel sonuç almak için infaz hesaplama aracımızı kullanın. Aracımız 5275 SK ve 7571 sayılı kanun uyumlu olarak 5 önemli tarihi (infaz başlangıcı, açık cezaevine geçiş, denetimli serbestlik, koşullu salıverilme, hak ederek tahliye) saniyeler içinde hesaplar.
İlişkili kaynaklar: Müddetname itiraz dilekçesi, HAGB rehberi, Kaç yıl ceza ne kadar yatar (genel tablo)