2026'nın Kritik Eşiği: 31 Aralık 2026 Sermaye Yükseltme Zorunluluğu
Yıllar önce 10.000 TL sermayeyle kurulmuş ve sermayesine o günden beri dokunulmamış bir limited şirket, 31 Aralık 2026 tarihi geçtiği anda başka bir işleme gerek kalmadan sona erebilir. Limited şirket mi anonim şirket mi sorusunun 2026 yılındaki cevabı, bu yüzden yalnız yeni kurulacak işletmeleri değil, hâlihazırda faaliyette olan on binlerce şirketi de doğrudan ilgilendiren bir takvim maddesiyle birlikte okunmalıdır. 7511 sayılı Kanun ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'na eklenen Geçici 15. madde, sermayesi güncel asgari tutarların altında kalan anonim ve limited şirketlere 31 Aralık 2026 tarihine kadar sermayelerini yükseltme yükümlülüğü getirmiştir. Süresinde gerekli artırımı yapmayan şirketler, ayrıca bir işleme gerek kalmaksızın infisah etmiş (münfesih) sayılır; şirket kendiliğinden sona erer ve tasfiye sürecine girer.
Düzenlemenin arka planında 24 Kasım 2023 tarihli ve 7887 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı yer alır. Anılan Karar, 1 Ocak 2024'ten itibaren geçerli olmak üzere asgari sermaye tutarlarını limited şirketlerde 10.000 TL'den 50.000 TL'ye, anonim şirketlerde 50.000 TL'den 250.000 TL'ye, kayıtlı sermaye sistemini kabul etmiş halka açık olmayan anonim şirketlerde ise başlangıç sermayesi bakımından 100.000 TL'den 500.000 TL'ye yükseltmiştir.
Yükümlülük Kimi Kapsıyor, Kimi Kapsamıyor?
Uygulamada sık karşılaşılan bir kavram karışıklığının baştan giderilmesi gerekir. Geçici 15. madde, 1 Ocak 2024'ten önce kurulmuş ve sermayesi yeni asgari tutarların altında kalmış şirketleri hedefler. Bu tarihten sonra tescil edilenler zaten güncel asgari tutarlarla kurulduğundan ek bir yükümlülük altında değildir. Sermayesi hâlihazırda 50.000 TL veya 250.000 TL ve üzerinde olan eski tarihli şirketler için de yapılacak bir işlem bulunmaz.
Kayıtlı sermaye sistemini benimsemiş halka açık olmayan anonim şirketler bakımından sonuç farklıdır: başlangıç sermayesini ve çıkarılmış sermayesini 500.000 TL'ye yükseltmeyen şirket infisah etmez, kayıtlı sermaye sisteminden çıkmış sayılır. Yaptırım, şirketin varlığına değil sermaye rejimine yöneliktir.
Artırım Kararı Nasıl Alınır, Süre Uzayabilir mi?
Kanun koyucu, geçiş sürecinin ortaklar arasındaki kilitlenmeler nedeniyle tıkanmasını önlemek için nisapları hafifletmiştir: bu kapsamda yapılacak sermaye artırımı genel kurullarında toplantı nisabı aranmaz ve kararlar toplantıda mevcut oyların çoğunluğuyla alınır. Ticaret Bakanlığı'na ayrıca 31 Aralık 2026 tarihini birer yıl olmak üzere en çok iki defa uzatma yetkisi tanınmıştır. Bu yetkinin kullanılıp kullanılmayacağı önceden bilinemediğinden, uzatma beklentisine dayanan bir plan risk taşır; artırım kararının alınması, ortakların taahhüt ve ödeme takviminin belirlenmesi ve tescil işlemlerinin tamamlanması gerçekçi bir zaman payı gerektirir.
Süre kaçırıldığında şirketin ticari hayatı kesintiye uğrar: münfesih hâle gelen şirket yeni ticari faaliyette bulunamaz, tasfiye amacı çerçevesinde işlem yapabilir ve ticaret sicilinden kaydının silinmesi süreci başlar. Tasfiyenin nasıl işlediği ve alacaklıların korunmasına ilişkin adımlar şirket tasfiyesi sayfasında ayrıntılı olarak anlatılmaktadır.
Sermaye ve Ödeme Rejimi: İki Tür Arasındaki Nakit Farkı
Tür seçiminde ilk bakılan başlık sermayedir; belirleyici olan ise rakamın kendisinden çok o tutarın ne zaman ödenmesi gerektiğidir. Anonim şirket ile limited şirket arasındaki en somut nakit akışı farkı burada doğar.
Nakden taahhüt edilen payların itibari değerlerinin en az yüzde 25'inin tescilden önce ödenmesi anonim şirkette zorunludur (TTK m. 344). Uygulamada bu, sermayenin dörtte birinin bir banka hesabına bloke edilmesi ve blokaj yazısının ticaret siciline sunulması anlamına gelir. Kalan kısım, şirketin tescilini izleyen yirmi dört ay içinde ödenir. 250.000 TL asgari sermaye üzerinden hesaplandığında, kuruluş anında hazır bulundurulması gereken tutar 62.500 TL'dir.
7099 sayılı Kanun ile yapılan ve 15 Mart 2018'de yürürlüğe giren değişiklik ise limited şirkette kuruluşta nakdî sermayenin dörtte birinin tescilden önce bankaya yatırılması zorunluluğunu kaldırmıştır. Sermaye taahhüdünün tamamı, tescili izleyen yirmi dört ay içinde ödenebilir. Bu düzenleme, sınırlı öz kaynakla işe başlayan girişimciler için limited şirketi belirgin biçimde erişilebilir kılar.
Sermaye Taahhüdü Ödenmediğinde Ne Olur?
Ödeme takviminin esnek olması borcu ortadan kaldırmaz. Ödenmemiş sermaye taahhüdü her iki türde de ortağın şirkete karşı bir borcudur ve şirket ödeme güçlüğüne düştüğünde alacaklıların ilk yöneleceği kalemdir. Temerrüde düşen ortak bakımından temerrüt faizi, paydan yoksun bırakma (ıskat) ve tazminat gibi sonuçlar gündeme gelebilir. Sermayeyi yüksek gösterip ödememek, kâğıt üzerinde prestij sağlarken fiilen ortağın kişisel riskini büyüten bir tercihtir.
Sermaye Kaybı ve Borca Batıklık: Her İki Türde de İşleyen Alarm
Sermaye yalnız kuruluşta değil, faaliyet boyunca da izlenmesi gereken bir eşiktir. Türk Ticaret Kanunu'nun 376. maddesi, son yıllık bilançoya göre sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının belirli oranlarda karşılıksız kalması hâlinde yönetim organına harekete geçme ödevi yükler: durumun genel kurula bildirilmesi, iyileştirici önlemlerin sunulması ve borca batıklık şüphesi varsa ara bilanço düzenlenerek mahkemeye bildirimde bulunulması gerekir. Kanunun yaptığı atıf gereği bu hüküm limited şirketlerde de aynen uygulanır.
Düşük sermayeyle kurulan bir işletmede birkaç zararlı yıl, sermaye kaybı eşiklerini hızla tetikler ve şirketi olağan iş akışının dışına, hukuki bir prosedürün içine sürükler. Asgari sermaye tutarının bu yüzden "kanunun izin verdiği en düşük rakam" olarak değil, işletmenin ilk yıllardaki zarar taşıma kapasitesine göre belirlenmesi gerekir. 31 Aralık 2026 için yapılacak artırım planlanırken de yalnız eşiği geçmek değil, önümüzdeki dönemin faaliyet riskini karşılayan bir tutar seçmek isabetlidir.
Kuruluş adımlarının, MERSİS başvurusunun, ticaret sicili harçlarının ve rekabet kurumu payının ayrıntılı dökümü limited şirket kuruluşu ve anonim şirket kuruluşu sayfalarında yer alır; iki sayfa bu karşılaştırmayı tamamlayıcı niteliktedir.
Sorumluluk Rejimi: Ayrımın En Keskinleştiği Yer Kamu Borçlarıdır
İki şirket türü de sermaye şirketidir ve ikisinde de temel kural aynıdır: ortaklar, şirketin ticari borçlarından kişisel malvarlıklarıyla sorumlu değildir; sorumluluk, taahhüt edilen sermaye payı ile sınırlıdır. Ticari borçlar bakımından "anonim şirkette sorumluluk sınırlı, limitedde sınırsız" biçimindeki yaygın söylem bu yüzden doğru değildir.
Ayrım, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un devreye girdiği noktada ortaya çıkar. Vergi, SGK primi ve benzeri kamu alacakları söz konusu olduğunda iki ayrı sorumluluk mekanizması işler:
- 6183 sayılı Kanun m. 35 — Limited şirket ortağı: Şirketten tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen ya da tahsil edilemeyeceği anlaşılan kamu alacağından, limited şirket ortakları sermaye hisseleri oranında doğrudan doğruya sorumludur. Bu sorumluluk, ortağın müdür olup olmamasından bağımsızdır ve kişisel malvarlığına yönelik takip yapılmasına imkân verir.
- 6183 sayılı Kanun mükerrer m. 35 — Kanuni temsilci: Şirketten tahsil edilemeyen kamu alacağından, kanuni temsilciler (limited şirkette müdür, anonim şirkette temsile yetkili yönetim kurulu üyeleri) alacağın tamamından müşterek ve müteselsilen sorumludur.
İki hüküm birlikte okunduğunda tablo netleşir: anonim şirketin yönetim kurulunda yer almayan pay sahibi, şirketin ödenmeyen vergi ve prim borçlarından kişisel olarak sorumlu tutulmaz. Buna karşılık limited şirket ortağı, yönetimle hiçbir ilgisi olmasa dahi payı oranında sorumludur. Vergi ve prim yükü yüksek, tahsilat riski taşıyan sektörlerde bu fark, sermaye tutarındaki 200.000 TL'lik farktan çok daha belirleyici olabilir.
Pay Devri Kamu Borcu Sorumluluğunu Sona Erdirmez
Uygulamada en sık karşılaştığımız yanılgı bu noktadadır. 6183 sayılı Kanun'un 35. maddesi uyarınca, ortağın şirketteki sermaye payını devretmesi hâlinde payı devreden ve devralan kişiler, devir öncesine ait kamu alacaklarından müteselsilen sorumludur. Kamu alacağının doğduğu tarih ile ödenmesi gerektiği tarihte pay sahiplerinin farklı kişiler olması hâlinde de bu kişiler birlikte sorumlu tutulur. Devir, geçmiş dönem vergi ve prim borçlarından arınmış bir çıkış sağlamaz; devralan bakımından da devir öncesi döneme ilişkin gizli bir yük anlamına gelir. Pay devirlerinde vergi ve SGK borcu yoktur yazılarının devir öncesinde temin edilmesi, bu nedenle limited şirkette sözleşmesel güvencelerden daha kritik bir adımdır.
Tek Borç İlkesi ve Ek Ödeme Yükümlülüğü
Sorumluluk karşılaştırmasının az bilinen ama sözleşme müzakeresinde belirleyici olabilen bir boyutu daha vardır. Tek borç ilkesi uyarınca anonim şirkette, kanunda öngörülen istisnalar dışında esas sözleşmeyle pay sahibine pay bedelini ödemekten başka bir yükümlülük yüklenemez. Pay sahibinin şirkete karşı borcu, taahhüt ettiği sermaye ile başlar ve biter.
Ortağın yükü limited şirkette daha geniş olabilir. Şirket sözleşmesiyle ortaklara, esas sermaye payı bedeli dışında ek ödeme yükümlülüğü ve belirli konularda yan edim yükümlülükleri öngörülebilir. Ek ödeme yükümlülüğü keyfî değildir; kanunda öngörülen sınırlar içinde ve esas sermaye payı esas alınarak belirli bir tutar olarak düzenlenmesi, ayrıca yükümlülüğün doğması için kanunda sayılan hâllerin gerçekleşmesi gerekir. Buna karşılık sonuç açıktır: limited şirket ortağı, şirket sözleşmesinin içeriğine bağlı olarak sermaye taahhüdünün ötesinde bir ödeme yükümlülüğüyle karşılaşabilir.
Ortaklığa girmeden önce şirket sözleşmesinin ek ödeme ve yan edim maddelerinin incelenmesi, limited şirkette sermaye tutarının kendisinden daha önemlidir. Sonradan ek ödeme yükümlülüğü getirilmesi veya mevcut yükümlülüğün artırılması ise ortakların iradesine bağlı bir sözleşme değişikliği gerektirir.
Yönetim Yapısı, Organlar ve Ortak Sayısı
Yönetim ve temsil, limited şirkette müdür veya müdürler eliyle yürütülür. Kanun, ortaklardan en az birinin şirketi yönetim hakkına ve temsil yetkisine sahip olmasını zorunlu tutar; bu, limited şirketin ortak odaklı yapısını gösteren temel hükümdür. Dışarıdan profesyonel müdür atanabilir; ortaklardan en az birinin yönetimde bulunması şartı ise korunur.
Anonim şirkette yönetim ve temsil yetkisi yönetim kuruluna aittir. Yönetim kurulu bir veya daha fazla kişiden oluşabilir; üyelerin pay sahibi olması gerekmez ve tüzel kişiler de yönetim kurulu üyesi seçilebilir. Bu yapı, sermaye ile yönetimin birbirinden ayrılmasına imkân tanır: yatırımcı sermayeyi koyar, yönetim profesyonellere bırakılır. Aile şirketlerinde kuşak geçişi planlanırken de bu ayrım işlevseldir.
Ortak Sayısı Sınırı
Bir veya daha çok kişiyle kurulabilen limited şirkette ortak sayısı elliyi aşamaz. Bu sınır, çok ortaklı yapılara veya çalışanlara pay verilmesine dayalı modellere yönelen şirketler için katı bir tavan oluşturur. Pay sahibi sayısında anonim şirkette üst sınır yoktur; şirket tek pay sahibiyle de kurulabilir ve pay sahibi sayısı bire düştüğünde durumun yönetim kuruluna bildirilerek tescil ve ilan edilmesi gerekir.
Genel Kurul ve Bakanlık Temsilcisi
İki türde de en üst karar organı genel kuruldur. Ancak anonim şirket genel kurullarında, kuruluş ve esas sözleşme değişikliği Bakanlık iznine tabi şirketlerin tüm toplantıları ile sermaye artırımı, tür değiştirme, birleşme ve benzeri belirli gündem maddelerinin görüşüldüğü toplantılarda Bakanlık temsilcisi bulundurulması gerekir. Kural olarak limited şirket genel kurullarında böyle bir zorunluluk aranmaz. Bu kalem, anonim şirketin yıllık operasyonel yükünü artıran unsurlardan biridir.
Pay Devri: Şekil Şartları ve Vergi Sonuçları
Tür seçiminin uzun vadede en pahalıya mal olabilecek boyutu pay devridir. İki tür arasındaki fark hem prosedürde hem de vergide ortaya çıkar.
Limited Şirkette Pay Devri
TTK m. 595 uyarınca limited şirkette esas sermaye payının devri için devir sözleşmesinin yazılı şekilde yapılması ve imzaların noterce onanması şarttır. Ayrıca, şirket sözleşmesinde aksi öngörülmedikçe devrin geçerliliği ortaklar genel kurulunun onayına bağlıdır ve genel kurul, şirket sözleşmesinde başka türlü düzenlenmemişse onayı sebep göstermeksizin reddedebilir. Onaya ilişkin başvurudan itibaren üç ay içinde ret kararı verilmezse onay verilmiş sayılır. Devir pay defterine işlenir ve ticaret siciline tescil edilir.
Bu üç katmanlı yapı (noter, genel kurul onayı ve tescil) limited şirketi kapalı ve öngörülebilir kılar; mevcut ortaklar istemedikleri kişinin ortak olmasını engelleyebilir. Aynı yapı, hızlı yatırım turlarında ve çok sayıda küçük yatırımcının pay aldığı modellerde ciddi bir sürtünme yaratır.
Anonim Şirkette Pay Devri
Bu türde pay devrinin şekli, payın senede bağlanıp bağlanmadığına göre değişir. Nama yazılı pay senetleri ciro ve zilyetliğin devriyle, hamiline yazılı pay senetleri zilyetliğin devri ve Merkezi Kayıt Kuruluşu'na bildirimle devredilir; senede bağlanmamış paylar ise alacağın devri hükümlerine göre yazılı biçimde elden çıkarılır. Kural olarak noter onayı, genel kurul kararı ve ticaret siciline tescil aranmaz; esas sözleşmede yer alan bağlam (devir sınırlaması) hükümleri saklıdır. Devrin şirkete karşı hüküm ifade etmesi için pay defterine kayıt gerekir.
Vergi Boyutu: Asıl Fark Burada
Gerçek kişi ortaklar bakımından pay satışından doğan kazancın vergilendirilmesi, iki tür arasında belirgin bir yapısal fark yaratır:
| Durum | Vergisel Sonuç (gerçek kişi ortak) |
|---|---|
| A.Ş. — hisse senedi veya geçici ilmühaber bastırılmış, 2 yıldan fazla elde tutulmuş | Gelir Vergisi Kanunu mükerrer m. 80/1 uyarınca değer artış kazancı sayılmaz |
| A.Ş. — pay senede bağlanmamış (çıplak pay) | Elde tutma süresine bakılmaksızın değer artış kazancı olarak vergilendirilir |
| Limited şirket payı | Senede bağlanamadığından, kaç yıl elde tutulursa tutulsun değer artış kazancı olarak vergilendirilir |
Tablonun pratik anlamı şudur: anonim şirket kurmak tek başına vergi avantajı sağlamaz. Avantaj, pay senetlerinin veya geçici ilmühaberlerin fiilen bastırılmış olmasına bağlıdır. Senet bastırmayı ihmal etmiş bir anonim şirket ortağı, satış anında limited şirket ortağıyla aynı vergi rejimine tabi olur. Kuruluştan sonra bu adımın atlanması, yıllar sonra çıkış aşamasında telafisi güç bir maliyete dönüşebilir. Değer artış kazancına uygulanan yıllık istisna tutarı ve beyan sınırları her yıl yeniden değerleme oranında güncellendiğinden, satış öncesinde ilgili yıla ait güncel tutarların teyit edilmesi gerekir.
Vergi ve Maliyet: Nerede Fark Var, Nerede Yok?
Tür seçiminde en çok abartılan başlık kurumlar vergisidir; oysa bu alanda iki tür arasında fark bulunmamaktadır. Her iki şirket de sermaye şirketi olarak kurumlar vergisi mükellefidir ve 2026 yılı için geçerli kurumlar vergisi oranı yüzde 25'tir. İhracattan elde edilen kazançlara uygulanan beş puanlık indirim de tür ayrımı gözetmez.
Kâr dağıtımında da durum aynıdır. 9286 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile 22 Aralık 2024 tarihinden itibaren kâr payı üzerinden yapılacak stopaj oranı yüzde 10'dan yüzde 15'e yükseltilmiştir ve bu oran hem limited hem anonim şirket dağıtımlarında uygulanır. Kurumlar vergisi ve kâr payı stopajı bakımından "anonim şirket daha az vergi öder" ya da tersi yöndeki iddiaların dayanağı bulunmamaktadır.
Bağımsız Denetim Yükümlülüğü Türe Değil, Ölçeğe Bağlıdır
Yaygın bir başka yanılgı, bağımsız denetimin anonim şirketlere özgü olduğu düşüncesidir. Bağımsız denetime tabi olma, şirket türüne göre değil; aktif toplamı, yıllık net satış hasılatı ve çalışan sayısı ölçütlerine göre belirlenir. Bu eşikleri aşan bir limited şirket de bağımsız denetime tabidir; eşiklerin altında kalan bir anonim şirket ise tabi değildir.
Gerçek Maliyet Farkı Operasyonda Doğar
Fark, vergi oranında değil tekrarlayan operasyonel kalemlerde ortaya çıkar: anonim şirkette genel kurul toplantılarının belirli hâllerde Bakanlık temsilcisi eşliğinde yapılması, pay defteri ve yönetim kurulu karar defteri düzeninin daha sıkı tutulması, pay senedi bastırma işlemleri ve belirli sermaye eşiğini aşan şirketler için sözleşmeli avukat bulundurma yükümlülüğü, yıllık sabit gider tabanını yükseltir. Bu kalemlerin çoğu limited şirkette bulunmaz; buna karşılık her pay devri noter ve tescil masrafı doğurur. Maliyet profili bakımından limited şirket düşük sabit maliyet ve yüksek işlem maliyeti, anonim şirket ise yüksek sabit maliyet ve düşük işlem maliyeti sunar.
Kurumsal Yükümlülükler, Finansman ve Halka Arz
Tür seçimini şirketin bugünkü ölçeği kadar üç-beş yıl sonraki finansman ihtiyacı da belirlemelidir.
Sözleşmeli Avukat Bulundurma Zorunluluğu
1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 35/3. maddesi, Türk Ticaret Kanunu'nda öngörülen esas sermaye miktarının beş katı veya daha fazla esas sermayesi bulunan anonim şirketler ile üye sayısı yüz veya daha fazla olan yapı kooperatiflerine sözleşmeli avukat bulundurma yükümlülüğü getirir. Asgari sermayenin 250.000 TL olması karşısında bu eşik 1.250.000 TL olarak uygulanmaktadır. Yükümlülüğe uyulmaması hâlinde, sözleşmeli avukat tayin edilmeyen her ay için Cumhuriyet savcısı tarafından, sanayi sektöründe çalışan on altı yaşından büyük işçiler için yürürlükte bulunan asgari ücretin iki aylık brüt tutarı kadar idari para cezası uygulanır. Bu zorunluluk limited şirketler için öngörülmemiştir. Sermayesini bu eşiğin üzerine çıkarmayı planlayan bir anonim şirketin bu kalemi bütçesine baştan yazması gerekir.
Sermaye Piyasası ve Dış Yatırım
Sermaye piyasası mevzuatı uyarınca payların halka arzı ve tahvil, finansman bonosu gibi borçlanma araçlarının ihracı anonim ortaklıklara özgüdür. Halka açılmak ve sermaye piyasası aracı ihraç etmek limited şirket için mümkün değildir. Girişim sermayesi fonları ve kurumsal yatırımcılar da çoğunlukla anonim şirket yapısını tercih eder; bunun nedeni prestij değil, pay devrinin genel kurul onayına bağlı olmaması, imtiyazlı pay ve pay gruplarının kurgulanabilmesi ile çıkış (exit) işlemlerinin hızlı yapılabilmesidir.
Banka kredisi ve teşvik erişiminde ise tür başlı başına belirleyici değildir; bankalar bilanço, teminat ve nakit akışına bakar. "Kredi için anonim şirket kurmak gerekir" yönündeki yaygın kanının bu bakımdan dayanağı yoktur.
Yapısal Değişiklikler
Birleşme, bölünme ve tür değiştirme işlemleri her iki tür için de mümkündür; ancak devralan veya devrolunan tarafın türü, hazırlanacak sözleşme, plan ve raporların kapsamını değiştirir. Bu işlemlerin genel çerçevesi şirket birleşmesi sayfasında, ticaret hukukunun diğer alt başlıkları ise ticaret hukuku bölümünde ele alınmaktadır.
Karar Matrisi: Hangi Profil Hangi Türe Uygun?
Tablo, karşılaştırılan ölçütleri karar diline çevirir. Hiçbir satır tek başına belirleyici değildir; ağırlıklandırma işletmenin risk profiline göre yapılmalıdır.
| Ölçüt | Limited Şirket | Anonim Şirket |
|---|---|---|
| Asgari sermaye | 50.000 TL | 250.000 TL (kayıtlı sermaye sisteminde başlangıç sermayesi 500.000 TL) |
| Kuruluşta peşin ödeme | Zorunlu değil; 24 ay içinde ödenir | Nakdî payların en az %25'i tescilden önce |
| Ortak / pay sahibi sayısı | En az 1, en çok 50 | En az 1, üst sınır yok |
| Yönetim organı | Müdür veya müdürler; en az bir ortak yönetimde olmalı | Yönetim kurulu; pay sahibi olma şartı yok |
| Kamu borcundan ortak sorumluluğu | Sermaye payı oranında doğrudan sorumluluk (6183 m. 35) | Yönetimde yer almayan pay sahibi sorumlu değil |
| Pay devri şekli | Noter onaylı yazılı sözleşme + genel kurul onayı + tescil | Ciro/zilyetlik devri veya yazılı devir; noter ve tescil aranmaz |
| Pay satış kazancında istisna | Yok | Senede bağlı ve 2 yıldan fazla elde tutulan paylarda var |
| Halka arz / borçlanma aracı ihracı | Mümkün değil | Mümkün |
| Sözleşmeli avukat zorunluluğu | Yok | Esas sermaye 1.250.000 TL ve üzerinde ise var |
| Kurumlar vergisi / kâr payı stopajı | %25 / %15 | %25 / %15 |
Limited Şirketin Öne Çıktığı Durumlar
- Ortak sayısı az, ortaklık yapısının kapalı kalması isteniyor ve kısa vadede dış yatırım planlanmıyorsa.
- Başlangıç sermayesi sınırlı, kuruluş anında nakit bağlamak istenmiyorsa.
- Faaliyet, yüksek tutarlı vergi ve prim tahakkuku doğurmayan düşük riskli bir alandaysa.
- Yıllık kurumsal formalite yükünün asgaride tutulması önceliğiyse.
Anonim Şirketin Öne Çıktığı Durumlar
- Ortakların kamu borcu riskinden yapısal olarak korunması öncelikliyse.
- Yatırım turu, ortak sayısında artış veya çalışanlara pay verilmesi öngörülüyorsa.
- Payların ileride satılması ve satış kazancının istisnadan yararlandırılması hedefleniyorsa (pay senedi bastırma şartıyla).
- Halka arz, borçlanma aracı ihracı veya kurumsal yatırımcı girişi orta vadeli plandaysa.
- Sermaye ile yönetimin ayrıştırılması, imtiyazlı pay ve pay grupları kurgulanması gerekiyorsa.
Yanlış Seçim Kalıcı Değildir: Tür Değiştirme
Tür seçimi geri dönülmez bir karar değildir. Türk Ticaret Kanunu'nun 180 ve devamı maddeleri, bir şirketin hukuki şeklini değiştirmesine imkân tanır ve yeni türe dönüştürülen şirketin eskisinin devamı olduğunu açıkça belirtir. Bu, tüzel kişiliğin, vergi numarasının, sözleşmelerin, ruhsat ve izinlerin kural olarak devam etmesi anlamına gelir; şirket tasfiye edilip yeniden kurulmaz.
Süreç; tür değiştirme planının hazırlanması, tür değiştirme raporunun düzenlenmesi, ortakların inceleme hakkının kullandırılması, genel kurul kararı ve ticaret siciline tescil adımlarından oluşur. Geçiş limited şirketten anonim şirkete yapılıyorsa dönüşülen türün asgari sermaye şartının (250.000 TL) sağlanması gerekir; tür değiştirme bu yüzden çoğu zaman bir sermaye artırımıyla birlikte planlanır.
Vergisel açıdan da tür değiştirme cezalandırılmaz: Kurumlar Vergisi Kanunu'nda öngörülen şartların sağlanması hâlinde tür değiştirme devir hükmünde sayılır ve bu işlem nedeniyle vergilendirilecek bir kazanç doğmaz. Bugünün ölçeğine uygun türle başlayıp büyüme gerçekleştiğinde dönüşüm yapmak, bu nedenle savunulabilir bir stratejidir. Dönüşümün de bir maliyeti ve takvimi olduğu, özellikle yatırım turu öncesinde acele edilerek yapıldığında müzakere gücünü zayıflattığı da gözetilmelidir.
Sık Sorulan Sorular
Sermayesi 10.000 TL olan eski bir limited şirket ne yapmalıdır?
Türk Ticaret Kanunu'na eklenen Geçici 15. madde uyarınca, sermayesi 50.000 TL'nin altında kalan limited şirketlerin 31 Aralık 2026 tarihine kadar sermayelerini bu tutara yükseltmesi gerekir. Süresinde artırım yapılmazsa şirket infisah etmiş sayılır ve tasfiye süreci başlar. Artırım kararının alınacağı genel kurulda toplantı nisabı aranmaz, karar mevcut oyların çoğunluğuyla alınır. Ticaret Bakanlığı süreyi birer yıl olmak üzere en çok iki kez uzatabilir; bu yetkinin kullanılıp kullanılmayacağı ise önceden bilinemez.
Anonim şirket ortağı vergi ve SGK borcundan gerçekten sorumsuz mudur?
Yönetim kurulunda yer almayan ve temsile yetkili olmayan anonim şirket pay sahibi, şirketin ödenmeyen kamu borçlarından kişisel malvarlığıyla sorumlu tutulmaz. Yönetim kurulu üyesi veya temsile yetkili kişi sıfatı taşıyan pay sahibi ise 6183 sayılı Kanun'un mükerrer 35. maddesi uyarınca alacağın tamamından müteselsilen sorumludur. Koruma, pay sahipliğinden değil yönetimde bulunmamaktan doğar.
Limited şirket payımı devredersem geçmiş borçlardan kurtulur muyum?
Pay devri, devreden ortağı devir öncesi döneme ait kamu borçlarından doğan sorumluluktan çıkarmaz. 6183 sayılı Kanun'un 35. maddesi, payı devreden ile devralanı devir öncesine ait kamu alacaklarından müteselsilen sorumlu tutar. Devir öncesinde vergi dairesi ve SGK'dan borcu yoktur yazılarının alınması, bu yüzden devir sözleşmesine konulacak taahhütlerden daha etkili bir korunma yoludur.
Anonim şirket kurmak pay satışında otomatik vergi avantajı sağlar mı?
Pay satışında vergi avantajı, anonim şirket kurulmasıyla kendiliğinden doğmaz. Gelir Vergisi Kanunu'nun mükerrer 80. maddesindeki istisna, tam mükellef kurumlara ait hisse senedine bağlanmış ve iki yıldan fazla elde tutulmuş paylar için geçerlidir. Pay senedi veya geçici ilmühaber bastırılmamışsa, satış elde tutma süresine bakılmaksızın değer artış kazancı olarak vergilendirilir. Pay senedi bastırma işleminin kuruluşa yakın bir tarihte tamamlanması bu nedenle önem taşır.
Limited şirket halka açılabilir mi?
Payların halka arzı ve tahvil gibi borçlanma araçlarının ihracı, sermaye piyasası mevzuatı uyarınca anonim ortaklıklara özgüdür; limited şirket için bu yol kapalıdır. Halka açılma hedefi bulunan bir limited şirketin öncelikle tür değiştirerek anonim şirkete dönüşmesi gerekir.
Anonim şirkette bağımsız denetim zorunlu mudur?
Bağımsız denetim yükümlülüğü şirket türüne değil ölçek ölçütlerine bağlıdır. Aktif toplamı, yıllık net satış hasılatı ve çalışan sayısı bakımından belirlenen eşikleri aşan şirketler, limited de olsa bağımsız denetime tabi olur; eşiklerin altında kalan anonim şirketler ise tabi olmaz.
İki tür arasında kurumlar vergisi farkı var mıdır?
Kurumlar vergisi bakımından iki tür arasında fark bulunmamaktadır. Her iki şirket de kurumlar vergisi mükellefidir; 2026 yılı için oran yüzde 25'tir. Kâr payı dağıtımında uygulanan stopaj oranı da 22 Aralık 2024'ten itibaren her iki tür için yüzde 15'tir. Vergi farkı türden değil, pay devri kazancının vergilendirilme biçiminden ve şirketin faaliyet yapısından doğar.
Tek kişiyle anonim şirket kurulabilir mi?
Tek pay sahibiyle kuruluş anonim şirkette mümkündür; aynı imkân limited şirkette tek ortak için de tanınmıştır. Pay sahibi sayısının bire düşmesi hâlinde anonim şirkette durumun yönetim kuruluna yazılı olarak bildirilmesi ve tescil ile ilan edilmesi gerekir.
Tür Seçimini Belirleyen Üç Ayrım ve 2026 Takvimi
İki tür arasındaki seçim, sermaye rakamlarının karşılaştırılmasından ibaret değildir. Kurumlar vergisi ve kâr payı stopajı bakımından iki tür arasında fark bulunmadığı gibi, bağımsız denetim yükümlülüğü de türe göre değil ölçeğe göre doğar. Gerçek ayrımlar üç başlıkta toplanır: kamu borçlarından ortağın sorumluluğu, pay devrinin şekil şartları ve vergisi ve dış finansmana erişim. Bu üç başlıkta anonim şirket yapısal olarak daha korunaklı ve esnek; limited şirket ise kuruluş ve yıllık formalite maliyeti bakımından daha hafiftir.
2026 yılı için ayrıca bir takvim baskısı vardır: sermayesi güncel asgari tutarların altında kalan mevcut şirketler, 31 Aralık 2026 tarihine kadar sermayelerini yükseltmedikleri takdirde münfesih sayılacaktır. Bu yükümlülük yalnız bir tescil işlemi değil; şirketin ortaklık yapısını, sermaye taahhütlerini ve tür tercihini yeniden değerlendirmek için doğal bir fırsat penceresidir. Sermaye artırımı yapılacaksa tür değiştirmenin de aynı süreçte değerlendirilmesi, çoğu zaman tek seferde daha az maliyet doğurur.
Somut olayda hangi yapının uygun olduğu; ortak sayısı, faaliyet alanının risk profili, öngörülen yatırım takvimi ve çıkış planına göre değişir. Yapılandırma ve sermaye artırımı süreçlerine ilişkin sorular için büronun iletişim bilgileri iletişim sayfasında yer alır.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; her dosya kendi olgularıyla değerlendirilir. Mevzuatta belirtilen parasal tutar ve oranlar değişebileceğinden, işlem öncesinde güncel mevzuatın teyit edilmesi gerekir.
Bu konuyla ilgili emsal kararlar

Tacirin Kendi Ticari Defteri, Tacir Olmayana Karşı Delil Olur mu?
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 13.05.2026

Limited Şirket Ortağı Hangi Durumda Mahkeme Kararıyla Şirketten Çıkabilir?
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 05.07.2023

Eşinin Yazılı Rızası Alınmadan Verilen Kefalet Geçerli mi?
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 01.06.2026
Bu konuyla ilgili yazılar

Kefil Olmadan Önce: Kefalet Sözleşmesinin Geçerlilik Şartları, Eş Rızası ve Kefilin Sorumluluğu
31 Ekim 2026, 19 dk okuma

Genel Kurul Kararının İptali Davası (TTK 445): Üç Aylık Süre, Muhalefet Şerhi ve Butlan
7 Ekim 2026, 17 dk okuma

Türkiye'de Banka Kurma Şartları ve Asgari Sermaye: Kuruluş İzni, Faaliyet İzni ve Kurucu Nitelikleri
18 Eylül 2026, 21 dk okuma

