4 Yıl (ve 4 Yıl 2 Ay) Ceza Ne Kadar Yatar?

Hızlı Cevap — 4 Yıl Ne Kadar Yatar?

Bu sayfada 4 yıl ve 4 yıl 2 ay hapis cezalarının nasıl “yatırıldığını” — yani fiili kapalı cezaevi süresi, açık cezaevi geçişi, denetimli serbestlik ve koşullu salıverilme tarihleri — 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun (CGTİHK) ile 7571 sayılı 11. Yargı Paketi düzenlemeleri çerçevesinde adım adım açıklıyoruz. Diğer ceza süreleri için kaç yıl ceza ne kadar yatar rehberimize bakabilirsiniz.

“4 Yıl 2 Ay” Nereden Çıkıyor?

Hangi Suçlar 4 Yıl Cezayla Sonuçlanır?

Türk Ceza Kanunu (TCK) uygulamasında 4 yıl bandındaki hapis cezaları hem bazı suçların kanuni aralığının içinde kalır hem de indirim kurumlarının (özellikle TCK m. 62) sonucunda ortaya çıkar. Bu bantta ceza doğurabilen suçlardan bazıları:

• Taksirle öldürme (TCK m. 85/1): Kanuni ceza aralığı 2-6 yıldır; 4 yıl bu aralığın içindedir.
• Kasten yaralama — ağırlaşmış hâller (TCK m. 86-87): Neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralamada artırımlarla 4 yıl bandına ulaşılabilir.
• Nitelikli hırsızlık (TCK m. 142): Kamu kurumlarındaki eşya gibi 142/1 hâllerinde 3-7 yıl; bilişim sistemlerinin kullanılması, kilit açma ya da çekip alma gibi 142/2 hâllerinde 5-10 yıl. Gece vakti işlenmesi cezayı ayrıca yarı oranında artırır (TCK m. 143).
• Dolandırıcılık (TCK m. 157-158): Basit dolandırıcılıkta üst sınıra yakın, nitelikli dolandırıcılıkta alt sınıra yakın belirlemeler 4 yıl civarında sonuçlanabilir.
• Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma (TCK m. 191): Kanuni aralık 2-5 yıldır; 4 yıl bu aralığın içindedir (bu suç infazda genel kurala, yani 1/2 orana tâbidir).
• Resmi belgede sahtecilik (TCK m. 204): Temel ve nitelikli hâllerdeki belirlemeler 4 yıl bandına ulaşabilir.
• TCK m. 62 sonucu “4 yıl 2 ay”: Yukarıdaki kutuda açıklandığı gibi, 5 yıl olarak belirlenen ceza 1/6 takdiri indirimle 50 aya iner.

Yasal dayanak metni: mevzuat.gov.tr — TCK, 5275 sayılı CGTİHK

Koşullu Salıverilme Oranı (1/2, 2/3, 3/4)

Koşullu salıverilme (KS), hükümlünün cezasının belirli bir bölümünü çektikten sonra şartlı olarak tahliye edilmesidir. 5275 SK m. 107 oranı belirler:

Uyuşturucu ticaretinde, nitelikli cinsel saldırıda, çocukların cinsel istismarında ve reşit olmayanla cinsel ilişkinin nitelikli hâllerinde (TCK 104/2-3) 3/4 oranı 28.06.2014 ve sonrasında işlenen suçlara uygulanır; daha önce işlenenlerde oran 2/3'tür (5275 m. 108/9, Geçici m. 9/4). Terör suçlarında 3/4 oranı TMK m. 17'den gelir. Suç tarihinde 18 yaşından küçük olanlarda bu suçlarda oran 2/3'tür. Oran tespiti müddetnamede en kritik adımdır. Yanlış oran uygulanmışsa infaz hâkimliğinden düzeltilmesi istenebilir; 5275 sayılı Kanun m. 98/1-b uyarınca yapılan bu başvuru için kanun bir süre öngörmez. 4 yıllık cezada 1/2 yerine 3/4 uygulanması, koşullu salıverilme tarihini tam 1 yıl ileri atar.

Açık Kurum Eşiğinin Hemen Üstü: 3 Yıl Sınırının Pratik Anlamı

4 yıl cezayı diğer ceza sürelerinden ayıran en önemli pratik özellik, doğrudan açık cezaevine ayrılma eşiğinin hemen üstünde olmasıdır. Kasıtlı suçlarda toplam 3 yıl veya daha az hapis cezası; terör, örgüt ve cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ile ikinci defa tekerrür gibi istisnalar dışında doğrudan açık kurumda çektirilir (5275 SK m. 14/2-a). Taksirli suçlarda bu eşik 5 yıldır (m. 14/2-b). 3 yıl ceza ne kadar yatar rehberinde bu eşiğin altındaki tablo ayrıntılı anlatılmıştır.

Kasıtlı bir suçtan verilen 4 yıl ceza bu sınırı aştığı için infaza kapalı kurumda başlanır; toplam cezası on yıldan az olan hükümlü kapalıda bir ay geçirdikten sonra, iyi hâlli ise ve koşullu salıverilmeye yedi yıl veya daha az kalmışsa açığa ayrılabilir (Açık Ceza İnfaz Kurumlarına Ayrılma Yönetmeliği m. 6/1-a). Taksirle öldürme gibi taksirli bir suçtan verilen 4 yıl ceza ise doğrudan açık kurumda başlar. Yani 3 yıl ceza alan ile 4 yıl ceza alan arasındaki fark, kâğıt üzerindeki 1 yıldan ibaret değildir; infazın başlangıç rejimi de farklılaşabilir.

Mahsup Etkisi (TCK m. 63)

Mahsup, hüküm kesinleşmeden önce gözaltı ve tutukluluk gibi kişi özgürlüğünü sınırlayan hâllerde geçen sürenin cezadan düşülmesidir; ev hapsinde (konutu terk etmeme adli kontrolü) iki gün bir gün sayılır (CMK m. 109/6). Türk Ceza Kanunu m. 63 hükmü:

“Hüküm kesinleşmeden önce gerçekleşen ve şahsi hürriyeti sınırlama sonucunu doğuran bütün haller nedeniyle geçirilmiş süreler, hükmolunan hapis cezasından indirilir.”

Koşullu salıverilme süresi cezanın tamamı üzerinden hesaplanır; mahsup edilen süre sonra bu süreden düşülür. Örnek: 4 yıl ceza alıp 12 ay tutuklu kalmış hükümlüde koşullu salıverilme tarihine infaz başladıktan sonra şu sürelerde ulaşılır:

• 1/2 oran: 24 ay eksi 12 ay, yani 1 yıl
• 2/3 oran: 32 ay eksi 12 ay, yani 1 yıl 8 ay
• 3/4 oran: 36 ay eksi 12 ay, yani 2 yıl

Mahsup satırı müddetnamenin en dikkatli kontrol edilmesi gereken kalemlerindendir. Tutukluluk günlerinin tam düşülmemesi tahliye tarihinizi aylarca geriye atabilir; tutuklulukta geçen süre açığa ayrılmadaki kurumda geçirme şartına da sayılır. Müddetnamenizdeki mahsup süresini mahkeme ilamı + tutukluluk müzekkereleri ile karşılaştırın.

Tekerrür Etkisi (TCK m. 58)

Tekerrür, önceki bir suçtan verilen hüküm kesinleştikten sonra kanundaki süreler içinde yeni bir suç işlenmesidir (TCK m. 58). Hükümde tekerrür hükümlerinin uygulanacağı belirtilmişse ceza mükerrirlere özgü rejimle infaz edilir (5275 m. 108):

1. Koşullu salıverilme oranı yükselir: birinci tekerrürde süreli hapis cezasının 2/3'ü, ikinci defa tekerrürde 3/4'ü (m. 108/1-d, 108/3); oranı zaten daha yüksek olan suçta o oran uygulanır. Birinci tekerrürde eklenen süre, tekerrüre esas alınan önceki cezaların en ağırını geçemez (m. 108/2).
2. Doğrudan açık kurum ve denetim: ikinci defa mükerrir olanın cezası doğrudan açık kurumda başlayamaz (m. 14/2-a); birinci tekerrür bu yolu ve açığa ayrılma süresini değiştirmez. Ceza bittikten sonra en az bir yıllık denetim süresi belirlenir (m. 108/4).

Örnek: 4 yıl ceza, 1/2 oranlı genel bir suç, birinci tekerrür: koşullu salıverilme süresi 2 yıl yerine 2 yıl 8 ay (32 ay). İkinci defa tekerrürde 3 yıl (36 ay).

Tekerrür hükümde belirtilir (TCK m. 58/7; ikinci defa tekerrürde 5275 m. 108/3). Müddetnamede hükümde yer almayan bir tekerrür uygulandığını düşünüyorsanız bu hesap duraksaması infaz hâkimliğine götürülebilir (5275 m. 98/1-b); hükümdeki tekerrür değerlendirmesinin kendisi ise kanun yollarında (istinaf, temyiz) tartışılır.

11. Yargı Paketi (7571 sayılı) Etkisi

5275 sayılı Kanun'un Geçici 10. maddesi 7456 sayılı Kanunla (2023) eklendi; 11. Yargı Paketi (7571 sayılı Kanun, RG 25.12.2025) maddenin altıncı fıkrasını değiştirdi. Bugünkü metne göre 31.07.2023 tarihi ve öncesinde işlenmiş suçlarda hükümlü, açık kurumda en az üç ay kalmak şartıyla denetimli serbestlikten üç yıl erken yararlanır. 7571 bu hakkı suç tarihine bağladı; önceki metin hükümlünün 31.07.2023 tarihindeki infaz durumuna bakıyordu. Kasten öldürmenin 82/1-d, e, f hâlleri, deprem nedeniyle yapıların yıkılması, çökmesi ya da hasar alması sonucu meydana gelen öldürmeler, cinsel saldırı (TCK 102), çocukların cinsel istismarı (TCK 103), reşit olmayanla cinsel ilişkinin nitelikli hâlleri (TCK 104/2-3), TCK 302-339 arasındaki devlet güvenliği, anayasal düzen, millî savunma ve devlet sırları suçları, terör suçları ve örgüt faaliyeti kapsamında işlenen suçlar kapsam dışındadır. 4 yıl bandındaki cezalarda bu, denetimli serbestliğin taban kuraldaki 12. ay yerine açık kurumda üç ay kalındıktan sonra, yaklaşık 4. ayda istenebilmesi demektir.

Detaylı yorum tablosu için 11. Yargı Paketi ve Geçici m. 10 yorum tablomuza bakabilirsiniz.

4 Pratik Hesaplama Senaryosu

Senaryolarda 4 yıl ve 4 yıl 2 ay cezaları esas alınmıştır. Sonuçlar değişkene göre nasıl farklılaşıyor görelim:

Yukarıdaki senaryolar genel bilgilendirme amaçlıdır. Somut dosya için iyi hâl, açık cezaevi şartları, yaş/sağlık özel durumları ve diğer faktörler hesabı etkiler.

4 Yıl Cezada Kanun Yolları ve İnfaz Başvuruları

1. İstinaf ve temyiz başvuruları (CMK m. 272-302): İstinaf süresi, hükmün gerekçesiyle birlikte tebliğinden itibaren iki haftadır (CMK m. 273/1; 01.06.2024 ve sonrasında verilen kararlar). TCK 62 takdiri indirim (1/6'ya kadar), TCK 31 yaş indirimi (15-18 yaş için 1/3; 18.08.2026 ve sonrasında işlenen kasten öldürme ile 87/2 ve 87/4 kapsamındaki yaralamada mahkeme bu indirimi uygulamayabilir, TCK 31/4), indirimlerle ceza iki yıla (suç tarihinde 18 yaşından küçük ya da 65 yaşını bitirmişse üç yıla) inerse TCK 51 erteleme — somut faktörler değerlendirilir.
2. Lehe kanun başvurusu (TCK m. 7): Suç tarihinden sonra yürürlüğe giren bir kanun hükmünün TCK m. 7 uyarınca lehinize uygulanıp uygulanmayacağının değerlendirilmesi gerekiyorsa karar, hükmü veren mahkemeden istenir (5275 sayılı Kanun m. 98/1-a). 7456 ya da 7571 sayılı kanunlarla gelen bir indirim müddetnameye yansımamışsa bu, cezanın hesabına ilişkin bir duraksamadır ve karar infaz hâkimliğinden istenir (m. 98/1-b). Başvuru infazı kendiliğinden ertelemez; mahkeme ya da infaz hâkimliği olayın özelliğine göre erteleme veya durdurma kararı verebilir (m. 98/2).
3. Mahsup denetimi: Gözaltı ve tutuklulukta geçen sürenin müddetnamede tam, ev hapsinin iki gün bir gün sayılarak (CMK m. 109/6) düşülüp düşülmediği kontrol edilir; tutuklulukta geçen süre açığa ayrılmadaki kurumda geçirme şartına da sayılır. Müddetname itiraz dilekçesi örneği.
4. İnfazın geri bırakılması (5275 SK m. 16): Akıl hastalığında ve hapsin hayatı için kesin tehlike oluşturduğu hastalıkta infaz geri bırakılır; ağır hastalık veya engellilik nedeniyle cezaevinde hayatını yalnız sürdüremeyen ve toplum güvenliği bakımından ağır ve somut tehlike oluşturmayacağı değerlendirilen hükümlüde de geri bırakılabilir. Gebe kadınlarda ve doğumdan itibaren bir yıl altı ay geçmemişse infaz geri bırakılır. Çocuk ölür ya da anasından başka birine verilirse ceza doğumdan itibaren iki ay geçince infaz edilir; kapalı kuruma girdikten sonra gebe kalan ve eylem ve tutumları nedeniyle tehlikeli sayılan hükümlüde bu hüküm uygulanmaz (m. 16/4-5). Toplam on yıl veya daha az hapis cezasına mahkûm kadın hükümlünün engelliliği nedeniyle bakıma muhtaç ya da ağır hasta on sekiz yaşından küçük çocuğu varsa infaz bir yıla kadar ertelenebilir (m. 16/A). Taksirli suçlarda beş yıl veya daha az hapis cezasının infazı hükümlünün istemiyle, her defasında bir yılı geçmemek üzere en çok iki kez ertelenebilir (m. 17); kasten işlenen suçlarda bu sınır üç yıl olduğundan kasıtlı bir suçtan verilen 4 yıl ceza bu imkânın dışındadır. İnfaz hâkimliği başvuru rehberi.
5. Açık kuruma ayrılma: kasıtlı suçtan verilen 4 yıl ceza doğrudan açık eşiğinin üstündedir, taksirli suçta ise ceza doğrudan açık kurumda başlar. Kapalıda bir ay geçiren iyi hâlli hükümlü açığa ayrılabilir ve tutuklulukta geçen süre bu bir aya sayılır (yukarıdaki açık kurum eşiği bölümüne bakın).

Dosyanıza Özel Hesaplama Aracı

Yukarıdaki bilgiler genel kurallardır. Dosyanıza özel sonuç almak için infaz hesaplama aracımızı kullanın. Aracımız 5275 SK ve 7571 sayılı kanun uyumlu olarak 5 önemli tarihi (infaz başlangıcı, açık cezaevine geçiş, denetimli serbestlik, koşullu salıverilme, hak ederek tahliye) saniyeler içinde hesaplar.

İlişkili kaynaklar: İnfaz hâkimliği başvuru rehberi, İçtima çözümleme dilekçesi, Kaç yıl ceza ne kadar yatar — tüm süreler