İlme Hukuk Logo
İLMEHUKUK BÜROSU
İLME HUKUK BÜROSU
Hemen AraRandevu Al
Ahşap kaplı uzun bir koridor; sol duvardaki kafesli pencerelerden gelen ışık zemine desen düşürüyor

Emsal Kararlar Kütüphanesi

Yargıtay, İstinaf ve Anayasa Mahkemesi'nin güncel ve emsal niteliğindeki kararlarını, hukuki incelemelerimizle birlikte bu arşivde bulabilirsiniz.

13 sonuç bulundu İcra ve İflas Hukuku kategorisindeFiltreleri temizle
Yargıtay01.10.2025
2024/437 2025/590

Doğacak Alacağa Haciz Müzekkeresi Yeter mi, Yoksa İİK 89 Haciz İhbarnamesi Şart mı?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 1 Ekim 2025 tarihli kararında, borçlunun vergi dairesinden ileride doğacak KDV iadesi alacağına konulan haczin hangi yolla yapılması gerektiğini tartıştı. Haciz alacaklısı, alacak henüz doğmamışken vergi dairesine İcra ve İflas Kanunu'nun 78. maddesine dayalı bir haciz müzekkeresi göndermiş, yazıya "doğmuş, doğacak tüm KDV iadesi bedellerine" ibaresini eklemişti. Borçlu şirket aynı alacağın bir kısmını sonradan noterde iki ayrı alacaklısına temlik etti; icra müdürlüğü sıra cetvelinde temlik alacaklılarına hiç yer vermedi. Bölge adliye mahkemesi haczin geçerli olduğu görüşünde direndi. Genel Kurul ise oy birliğiyle, üçüncü kişi nezdindeki müstakbel alacağın ancak İİK m. 89 uyarınca gönderilecek haciz ihbarnamesiyle haczedilebileceğini; m. 78 kapsamındaki müzekkerenin İİK m. 88 anlamında taşınır haczi sayılacağını ve yalnız yazının ulaştığı anda mevcut bir alacak üzerinde sonuç doğurabileceğini kabul etti. Alacak müzekkereden sonra doğduğundan usulüne uygun bir haciz bulunmadığı sonucuna varılarak direnme kararı bozuldu. Karar, sıra cetveline itiraz eden temlik alacaklıları LEHİNE, "doğacak alacak" ibareli müzekkereye güvenen haciz alacaklısı ALEYHİNEDİR. Kararda üçüncü kişinin birinci ve ikinci haciz ihbarnamesine yedi günlük itiraz süreleri ile borcun zimmetinde sayılmasının aşamaları da ayrıntılı biçimde anlatılmaktadır.

Kararı İncele
Yargıtay27.11.2024
2023/472 2024/592

Tasarrufun İptali Davasında Aciz Belgesi Dava Açılmadan Önce Alınmak Zorunda mı?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 27 Kasım 2024 tarihli kararında tasarrufun iptali davasının özel dava şartlarından olan aciz belgesine ilişkin yerleşik çizgiyi teyit etmiştir. Kurula göre kesin ya da geçici aciz belgesinin varlığı davanın ön koşuludur; ancak belgenin dava açılmadan önce alınması zorunlu değildir, dava sırasında, temyiz aşamasında ve bozmadan sonra dahi ibraz edilebilir. Borçlu şirketin adresinde haczi kabil mal bulunmadığını gösteren haciz tutanağı İİK m. 105 uyarınca geçici aciz vesikası yerine geçmiş ve alacaklıya İİK m. 277'deki dava hakkını vermiştir. Dosyada alacak, dava açıldıktan sonra borçlunun bir üniversitedeki hakedişinden ödenmiş ve dava konusuz kalmıştır. Bölge adliye mahkemesi, davacının haciz ihbarnamesinin cevabını beklemeden dava açtığını belirterek giderleri davacıya yüklemişti. Genel Kurul ise HMK m. 331 uyarınca yargılama giderinin davanın açıldığı tarihteki haklılık durumuna göre belirleneceğini, üniversitenin cevabında başka hacizlerin bulunduğu ve davacının sıraya kaydedildiği belirtildiğinden tahsil imkânının dava tarihinde netleşmediğini kabul etmiştir. Borcun sonradan ödenmesi davacının haklılığını ortadan kaldırmamıştır. Karar alacaklı davacı lehinedir; direnme kararı oy çokluğuyla bozulmuştur. Karşı oy, tacir olan davacının tedbirli davranarak ihbarname cevabını beklemesi gerektiği görüşündedir.

Kararı İncele
Yargıtay31.05.2023
2022/1037 2023/531

İmzaya İtirazda Bilirkişi Raporları Çelişirse İcra Mahkemesi Nasıl Karar Verir?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, kambiyo senedine dayalı takipte borçlunun senetteki imzanın kendisine ait olmadığını ileri sürdüğü bir dosyada, birbirine aykırı imza raporları bulunduğunda icra mahkemesinin nasıl karar vermesi gerektiğini tartıştı. 800.000 TL bedelli bonodaki keşideci imzası yalnızca bir harften oluşan, taklidi kolay bir imzaydı. Jandarma ve Adli Tıp raporları imzanın borçluya ait olup olmadığı konusunda kanaat bildiremezken, üç kişilik grafoloji heyeti imzanın borçlunun elinden çıktığı sonucuna varmıştı. İlk derece mahkemesi belirsizliği borçlu lehine yorumlayarak takibi durdurmuş, 12. Hukuk Dairesi ise kesin kanaat bildiren raporun esas alınması gerektiğini belirterek bozmuştu. Genel Kurul, grafoloji raporunun kendi tespitleriyle çeliştiği için hükme esas alınamayacağını, ancak raporlar arasındaki çelişkinin Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesinin en az yedi uzmandan oluşan genişletilmiş heyetince giderilmeden belirsizliğin borçlu lehine yorumlanamayacağını kabul etti ve direnme kararını değişik gerekçeyle bozdu. Karar, alacaklının temyizini kabul ettiği ve borçlu lehine verilen takibin durdurulması kararını kaldırdığı için alacaklı lehine, borçlu aleyhine niteliktedir; ancak imzanın borçluya ait olduğu da kabul edilmemiş, sonuç yeni heyet raporuna bırakılmıştır. Karşı oyda ispat yükünün alacaklıda olduğu ve yeni raporun sonucu değiştirmeyeceği görüşü yer almıştır.

Kararı İncele
Yargıtay07.03.2023
2023/1885 2023/1411

Ödeme Emri Usulsüz Tebliğ Edilen Borçlu Mal Beyanı Vermediği İçin Hapisle Tazyik Edilir mi?

Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, kanun yararına bozma yoluyla incelediği bu kararda mal beyanında bulunmayan borçlu hakkında icra ceza mahkemesinin verdiği üç ayı geçmemek üzere tazyik hapsini kaldırmıştır. Karar borçlu (sanık) lehinedir. Olayda ödeme emri, borçlunun bilinen bir adresine normal yoldan gönderilip iade alınmadan, doğrudan adres kayıt sistemindeki köy mevkiindeki adrese ve Tebligat Kanunu m. 21/2 uyarınca tebliğ edilmiş sayılmıştı. Daire, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 2019/2 esas, 2020/3 karar sayılı kararına dayanarak gerçek kişilere tebligatta iki aşamalı yöntemin zorunlu olduğunu hatırlatmıştır: önce bilinen en son adrese normal tebligat çıkarılır, bu tebligat iade edilirse adres kaydındaki adrese şerh düşülerek m. 21/2 usulü uygulanır. Bu sıra izlenmediğinden tebligat usulsüz sayılmış, borçluya usulüne uygun bir ödeme emri ulaşmadığı için mal beyanı yükümlülüğünün ihlalinden söz edilemeyeceği sonucuna varılmıştır. Daire ayrıca İİK m. 353'ün o tarihteki lafzını yorumlayarak İİK m. 76 kapsamındaki tazyik hapsine karşı itiraz yolu bulunmadığını ve ilk derece kararının verildiği gün kesinleştiğini kabul etmiş; hatalı karar bu nedenle Adalet Bakanlığının başvurusuyla kanun yararına bozma yoluyla düzeltilmiştir. Maddenin bugünkü metni tazyik hapsine iki haftalık itiraz süresi tanımaktadır. Kararın alacaklı açısından anlamı, şikâyetten önce ödeme emri tebligatının usulüne uygunluğunun denetlenmesi gerektiğidir; borçlu açısından ise tebliğ yönteminin yaptırımın ön koşulu olarak sorgulanabileceğidir.

Kararı İncele
Yargıtay26.11.2025
2025/708 2025/755

Hacizli Evi Satın Alan Kişi Haczin Düştüğünü İleri Sürebilir mi?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 26 Kasım 2025 tarihli kararında tapuda haciz şerhi bulunan taşınmazları satın alan üçüncü kişilerin haczin kaldırılması şikâyetini inceledi. Niğde'deki iki parsele 2014'te haciz konulmuş, alacaklı 2015'te satış isteyip 500 TL avans yatırmış, parseller 2023'te hacizle yükümlü olarak satılmıştı. Bölge adliye mahkemesi, haciz elektronik satışa geçişten önce konulduğu için eski hükümlerin uygulanacağını ve az da olsa avans yatırılan satış talebinin haczi koruduğunu kabul ederek direndi. Genel Kurul bu görüşe katılmadı. İİK geçici m. 18/3 uyarınca Satış Giderleri Tarifesi'nden önce satış istenmiş ama giderin tamamı yatırılmamışsa eksik tutarın Tarife'nin yürürlüğünden itibaren bir yıl içinde, yani 8 Mart 2023'e kadar tamamlanması gerektiğini, bu sürenin kesin olduğunu ve icra müdürlüğünün ayrıca süre vermesine ya da muhtıra çıkarmasına bağlı olmadığını belirtti. Süresinde tamamlanmayan satış talebi vaki olmamış sayıldığından haciz kalkmıştır. Karar, hacizli taşınmazı satın alan yeni malikler lehine, satış talebini bekleten alacaklı aleyhine niteliktedir. Karar oy çokluğuyla verilmiş; karşı oyda Tarife'nin eski hacizler için tutar göstermediği, bu nedenle icra müdürlüğünün alacaklıya eksik avans için süre vermesi gerektiği savunulmuştur.

Kararı İncele
Yargıtay19.02.2025
2024/524 2025/70

Satış İlanı Usulsüz Tebliğ Edildiyse İhale Feshedilir mi?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 19 Şubat 2025 tarihli bu kararında ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla yapılan takipte muhammen bedeli 350.000 TL olan dairenin 782.000 TL'ye ihale edilmesine karşı borçlunun ihalenin feshi şikâyetini değerlendirdi. Borçlu, satış ilanının kendisine usulsüz tebliğ edildiğini, ihaleden ancak satış günü haberdar olduğunu ve ilanın eksik yapıldığını ileri sürmüştü. İcra hukuk mahkemesi ve bölge adliye mahkemesi, bedel muhammen bedelin üstünde olduğu için zarar doğmadığını kabul ederek fesih sebeplerini incelemeden şikâyeti reddetmişti. Karar borçlu lehine, alacaklı ve ihale alıcısı aleyhinedir. Genel Kurul, Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin görüş değişikliğini benimseyerek malın muhammen bedelin üstünde satılmasının her durumda zarar bulunmadığı anlamına gelmediğini kabul etti. Satış ilanı örneği tebliğ edilmeyen borçlunun, satıştan haberi olsaydı satışı önleme fırsatı bulacağını ispat etmesi hâlinde ihalenin feshinde hukuki yararı bulunduğunu vurguladı. İİK m. 127 uyarınca satış ilanının borçluya tebliğinin amacı, borçlunun satışa hazırlanması ve katılımı artırarak daha yüksek bedel elde edilmesidir. Direnme kararı oy çokluğuyla bozuldu ve fesih iddialarının esastan incelenmesi için dosya icra mahkemesine gönderildi. Genel Kurul ihalenin feshine doğrudan hükmetmedi; karşı oy ise kıymet takdirine itiraz etmeyen borçlunun fesih isteminin hakkın kötüye kullanılması olduğunu savundu.

Kararı İncele
Yargıtay04.03.2026
2026/1242 2026/1526

Kıymet takdirinden sonra imar durumu değişirse yeniden değerleme istenebilir mi?

Yargıtay 12. Hukuk Dairesi 4 Mart 2026 tarihli kararında, kıymet takdirinden yirmi ay sonra imar durumundaki değişikliğe dayanılarak istenen yeniden kıymet takdirini inceledi. İcra müdürlüğü talebi iki yıllık süre dolmadığı gerekçesiyle reddetmiş, taşınmaz muhammen bedelin üzerinde ihale edilmiş, icra mahkemesi ve bölge adliye mahkemesi ihalenin feshi istemini reddetmişti. Daire, İİK m. 128/a-2'deki iki yıllık kuralın imar durumunda çok önemli değişiklik meydana getiren hâllerde istisnası bulunduğunu, satışa hazırlık işlemlerine ilişkin şikâyet kararları kesin olsa da süresinde şikâyet edilmişse bu kararın ihalenin feshi aşamasında incelenebileceğini kabul etti. Son imar durumu getirtilmeden, keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmadan verilen ret kararını eksik inceleme sayarak bozdu. Satış ilanında dokuzuncu kattaki dairenin üçüncü katta gösterilmesi de talep ve talibi azaltan esaslı hata olarak değerlendirildi; ihaleden önce şikâyet edilmemiş olması bu iddianın ileri sürülmesine engel görülmedi. Karar borçlu lehinedir ve oy çokluğuyla verilmiştir; karşı oy, imar değişikliğinin başka bir adaya ilişkin olduğunu ve zarar bulunmadığını vurgulamaktadır. İhale henüz feshedilmemiştir: dosya ilk derece mahkemesine dönmüş, keşif sonucuna göre yeniden karar verilecektir.

Kararı İncele
Yargıtay24.06.2025
2025/3819 2025/4794

Taahhüdü İhlalde Tazyik Hapsi: Alacaklının Kabulü İlk Taksitten Önce Bildirilmeli mi?

Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, 24 Haziran 2025 tarihli kararında, alacaklının yokluğunda verilen ödeme taahhüdünün geçerli olabilmesi için alacaklı ya da vekilinin kabulünü içeren muhtıranın borçluya ilk taksit tarihinden önce tebliğ edilmesi gerektiğini kabul etti. Somut dosyada borçlu taahhüt tutanağını 15 Haziran 2023 tarihinde imzalamış, ilk taksit 15 Temmuz 2023 tarihine bağlanmış, alacaklı vekili kabulünü UYAP üzerinden bildirmişti; ancak kabul muhtırası borçluya 28 Temmuz 2023 tarihinde, ilk taksitten sonra tebliğ edildi. Van İcra Ceza Mahkemesi borçlunun İcra ve İflas Kanunu m. 340 uyarınca üç aya kadar tazyik hapsiyle cezalandırılmasına karar vermiş, bu karara yapılan itiraz da reddedilmişti. Adalet Bakanlığının kanun yararına bozma istemi üzerine Daire, itirazın reddine ilişkin kararı CMK m. 309/4-d uyarınca bozdu, tazyik hapsini kaldırdı ve suçun yasal unsurları oluşmadığından borçlunun beraatine hükmetti. Karar borçlu (sanık) lehinedir. Alacaklı yönünden ise taahhüdün kurulma aşamasında kabulün borçluya ulaştığı tarihin ayrıca denetlenmesi gerektiğini gösterir. Daire aynı ilkeyi 5 Ekim 2021 tarihli bir başka kararında da benimsemişti; bu karar da oy birliğiyle verildi.

Kararı İncele
Yargıtay25.06.2020
2019/9840 2020/5600

Süresinde Haciz İstenen Dosya Yıllar Sonra Düşer mi? İİK 78 ve Yenileme Şartı

Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, 25 Haziran 2020 tarihli kararında İİK m. 78/2'deki bir yıllık haciz isteme süresinin sınırını açıklamıştır. Konut finansmanı sözleşmesine dayalı ilamsız takipte ödeme emri borçluya Temmuz 2010'da tebliğ edilmiş, alacaklı aynı yılın Aralık ayında maaş haczi, sonraki yıllarda taşınır, taşınmaz ve yeniden maaş haczi istemiştir. Borçlunun maaşından 2018'de kesinti başlayınca bölge adliye mahkemesi, ilk hacizden yıllar sonra işyerine yazı gönderildiği gerekçesiyle haczin düştüğünü kabul etmiş ve maaş haczini kaldırmıştır. Daire bu kararı bozmuştur. Gerekçeye göre alacaklı ödeme emrinin tebliğinden itibaren bir yıl içinde haciz talebinde bulunmuşsa, malların o süre içinde ya da sonrasında haczedilememiş olması haciz isteme hakkını düşürmez ve takip derdest kalır. Alacaklının bir yıl geçtikten sonra aynı doğrultuda haciz istemesi İİK m. 78/5 anlamında yenileme değildir; yenileme harcı ve talebin borçluya tebliği gerekmez. Daire ayrıca kesintinin 2017 tarihli yazıya değil 2018 tarihli talep ve müzekkereye dayandığını tespit etmiştir. Karar borçlu aleyhine, alacaklı lehinedir; eski tarihli takiplerde takibin düştüğü iddiasının ilk haciz talebinin tarihine göre değerlendirileceğini gösterir.

Kararı İncele
Yargıtay01.04.2026
2025/428 2026/199

Haciz Üçüncü Kişi Şirketin Adresinde Yapıldıysa Organik Bağı Kim İspatlar?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, borçlu şirket için başka bir şirketin akaryakıt istasyonunda yapılan hacizde, malların yalnız üçüncü kişinin elinde haczedildiğini ve mülkiyet karinesinin üçüncü kişi şirket lehine işlediğini kabul etti. Karar, istihkak iddiasında bulunan üçüncü kişi lehine, takip alacaklısı aleyhinedir. Alacaklı, iki şirket arasında organik bağ bulunduğunu; eski bir hacizde borçluya ait belgeler ele geçtiğini, pay devirleri yapıldığını, çalışanların ve araçların el değiştirdiğini ileri sürmüştü. Genel Kurul, organik bağın dürüstlük kuralına dayanan istisnai ve son çare niteliğinde bir kurum olduğunu, ispat yükünün alacaklıda bulunduğunu ve aynı iş kolunda çalışmanın, yakın adresin ya da birkaç ortak çalışanın tek başına yeterli sayılmadığını belirtti. Üçüncü kişi şirketin borçtan yıllar önce kurulmuş olması, haczin ödeme emri adresinde yapılmaması, ticari defter ve faturaların malların üçüncü kişiye ait olduğunu göstermesi belirleyici görüldü. Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin bozma kararına karşı verilen direnme kararı oy çokluğuyla onandı ve hacizlerin kaldırılmasına ilişkin karar kesinleşti. Kararda ayrıca bozma üzerine verilen icra mahkemesi kararlarında temyiz için parasal sınırın hangi hükme ve hangi tarihe göre belirleneceği de ön sorun olarak çözüldü.

Kararı İncele