İlme Hukuk Logo
İLMEHUKUK BÜROSU
İLME HUKUK BÜROSU
Hemen AraRandevu Al
Ahşap kaplı uzun bir koridor; sol duvardaki kafesli pencerelerden gelen ışık zemine desen düşürüyor

Emsal Kararlar Kütüphanesi

Yargıtay, İstinaf ve Anayasa Mahkemesi'nin güncel ve emsal niteliğindeki kararlarını, hukuki incelemelerimizle birlikte bu arşivde bulabilirsiniz.

11 sonuç bulundu Diğer kategorisindeFiltreleri temizle
Yargıtay17.09.2025
2024/622 2025/535

Kısa Karar Yüze Karşı Okunduysa Temyiz Süresi Gerekçeli Kararı Bekler mi?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 17 Eylül 2025 tarihli, E. 2024/622, K. 2025/535 sayılı kararında icra mahkemesinde yüze karşı okunan kısa kararla temyiz süresinin başlayıp başlamadığını incelemiştir. Sıra cetveline şikâyet dosyasında direnme kararı 31 Mart 2023'te şikâyet olunan alacaklı vekilinin yüzüne karşı okunmuş; vekil temyiz dilekçesini 17 Nisan 2023'te, gerekçeli kararın tebliğinden sonra da ikinci bir dilekçeyi 17 Mayıs 2023'te vermiştir. Genel Kurul, hüküm özetinin HMK m. 297/2'nin aradığı açıklıkta tutanağa geçirildiğini ve on günlük sürenin değişiklik öncesi İİK m. 363 uyarınca tefhimle başladığını kabul etmiştir. Gerekçeli karar süre içinde yazılmamışsa tarafın kararı kanun yoluna götürdüğünü bildiren kısa bir dilekçe vermesi gerektiği, gerekçeli karar tebliğ edilince ayrıntılı dilekçe hakkının korunduğu vurgulanmıştır. Gerekçeli kararın kısa karara aykırı olduğu hâlde ise süre tebliğden işler. Temyiz dilekçesi süreden reddedilmiştir; karar temyiz eden alacaklı aleyhine, şikâyetçi lehinedir. Oy çokluğuyla verilen kararda karşı oy, gerekçesiz açıklanan kısa kararın kanunun aradığı tefhim sayılamayacağını ve sürenin gerekçeli kararın tebliğinden başlaması gerektiğini savunmuştur. Karar 5311 sayılı Kanun öncesi temyiz hükümlerine tabi bir dosyada verilmiştir; İİK m. 363/1'in 7499 sayılı Kanun'la değişik bugünkü metninde "tefhim veya" ibaresi yer almamakta, istinaf süresi tebliğden itibaren iki hafta olarak düzenlenmektedir.

Kararı İncele
Yargıtay01.10.2019
2017/2038 2019/979

Destekten Yoksun Kalmada Dul Eşin Evlenme İhtimali Hangi Tarihe Göre Hesaplanır?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, trafik kazasında desteğini yitiren dul eşin destekten yoksun kalma tazminatından yeniden evlenme ihtimali nedeniyle indirim yapılıp yapılmayacağını incelemiştir. Kazada otuz dokuz yaşında dul kalan eşin olay tarihinde on yedi yaşında bir çocuğu vardı; aktüer raporu alındığında eş kırk bir yaşına girmiş, çocuk reşit olmuş ve eş yeniden evlenmemişti. Bilirkişi evlenme şansı bulunmadığını kabul ederek tazminatı indirimsiz hesaplamış, ilk derece mahkemesi bu rapora dayanmıştır. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi, olay tarihindeki yaşa göre AYİM tablosundan yüzde dört indirim yapılması gerektiğini belirterek hükmü bozmuş, mahkeme ise direnmiştir. Genel Kurul, tazminat hesabında rapor ve hüküm tarihindeki en son verilerin esas alınacağını, dul eşin hesap tarihinde evlenip evlenmediğinin belirlenebilir bir olgu olduğunu ve gerçek belli iken varsayıma dayalı değerlendirme yapılamayacağını kabul etmiştir. Eşin rapor tarihindeki yaşı, çocuk sayısı, sosyal ve ekonomik durumu, yöre koşulları ve o güne kadar evlenmemiş olması birlikte gözetilerek evlenme şansı bulunmadığı sonucuna varılmış, direnme kararı oy çokluğuyla onanmıştır. Karar, destekten yoksun kalan dul eş lehine, tazminattan indirim isteyen sigorta şirketi aleyhinedir. Karşı oyda ise evlenme ihtimalinin indirim sebebi olduğu ve desteğin ölüm tarihine göre ölçülmesi gerektiği savunulmuştur; bu ayrım, aynı konudaki dosyalarda hesap raporunun hangi tarihe dayandığının denetlenmesini önemli kılar.

Kararı İncele
Yargıtay12.03.2026
2025/4232 2026/2032

Adli Yardım Reddedilen Davacıdan Keşifsiz Belirlenen Değerle Harç İstenebilir mi?

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi, harici satış ve zilyetliğe dayanan bir tapu iptali ve tescil davasında, adli yardım talebi reddedilen davacının eksik nispi harcı yatırmaması nedeniyle davanın açılmamış sayılmasına ilişkin kararı 12 Mart 2026 tarihinde bozdu. Karar davacı lehinedir. Dosyada davacıdan 1.104.552 TL tutarında harç istenmiş, davacı bu tutarı karşılayamadığını belirterek adli yardım talep etmişti. Bölge adliye mahkemesi ilk turda, adli yardım talebi hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmeden davanın harç yüzünden açılmamış sayılamayacağını belirterek kararı kaldırmıştı. İkinci turda talep reddedilmiş, ret kararı itiraz üzerine kesinleşmiş, harç yine yatırılmayınca dosya işlemden kaldırılmış ve yenilenmediği için dava açılmamış sayılmıştı. Daire ise sorunu harcın hesaplandığı değerde gördü: taşınmazın dava tarihindeki değeri keşif yapılmadan, başka bir dosyada rapor düzenlemiş bilirkişi heyetine verilerek belirlenmişti. Daireye göre değer taşınmaz başında yapılacak keşifle açıkça tespit edilmeli, tamamlanacak harç bu değer üzerinden hesaplanmalı ve işlem buna göre yürütülmelidir. Karar, adli yardımın reddinden sonra verilen harç süresinin ve ihtarın, ancak doğru belirlenmiş bir harç tutarı için açılmamış sayılma sonucunu doğurabileceğini gösteriyor.

Kararı İncele
Yargıtay15.11.2022
2020/362 2022/1514

Dava Açıldıktan Sonra Yaşanan Olay Tam Islahla Davaya Eklenebilir mi?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, E. 2020/362, K. 2022/1514, 15 Kasım 2022 tarihli kararında, dava açıldıktan sonra gerçekleşen bir vakıanın tam ıslah yoluyla aynı davada ileri sürülüp sürülemeyeceğini ele almıştır. Onur kırıcı davranış ve evlilik birliğinin sarsılması sebeplerine dayanan boşanma davası sürerken davacı erkek, dava tarihinden sonra yaşandığını söylediği bir olay nedeniyle davasını zina sebebine dayalı olarak ıslah etmiş; bölge adliye mahkemesi bu sebeple boşanmaya hükmetmiş ve Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin bozmasına direnmiştir. Genel Kurul, ıslahın tahkikat aşamasında yapılmış hatalı usul işlemlerini bir defaya mahsus düzeltme imkânı olduğunu, dava tarihinde henüz gerçekleşmemiş bir vakıanın hatalı işlem sayılamayacağını ve her davanın açıldığı ana kadar gerçekleşen vakıalara göre sonuçlandırılması gerektiğini belirtmiştir. Direnme kararı değişik gerekçeyle ve oy çokluğuyla bozulmuş, ıslahla ileri sürülen dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı sonucuna varılmıştır. Karar, tam ıslaha başvuran davacının aleyhine, davalı-karşı davacı kadının lehinedir. Kurul, dava tarihinden önceki vakıaların ıslahla ileri sürülebileceğini, sonraki vakıaların ise açılacak yeni davada dikkate alınabileceğini açıkça göstermiştir. Karşı oyda, yeni dilekçeden önceki vakıaların da ileri sürülebilmesi gerektiği savunulmuştur.

Kararı İncele
Yargıtay02.10.2019
2019/4689 2019/8434

Velayet Annedeyken Çocuğun Adı Değiştirilebilir mi? Yargıtay'ın Haklı Sebep Ölçüsü

Yargıtay 8. Hukuk Dairesi, boşanmadan sonra velayeti kendisine verilen annenin çocuğun adının değiştirilmesi istemiyle açtığı davada, kabul yönündeki yerel mahkeme hükmünü bozmuştur. Karar, ad değişikliği isteyen veli aleyhine, değişikliğe karşı çıkan diğer ebeveyn lehinedir. Çocuk nüfusa babanın babasının adıyla kaydedilmiştir; anne, boşanmaya yol açan olaylarda dedenin etkisi bulunduğunu, bu yüzden çocuğu başka bir adla çağırdığını ve çocuğun çevresinde bu adla tanındığını ileri sürmüştür. Daire, Türk Medeni Kanunu m. 27'deki haklı sebebin her dosyanın özel koşullarına göre belirlendiğini, ancak çocuk adına açılan davalarda daha dar yorumlanması gerektiğini vurgulamıştır. Gerekçeye göre çocuk yaşı gereği iradesini açıklayamaz ve velayet değişirse diğer veli yeniden değişiklik isteyebilir; bu ihtimal çocuğun sosyal durumunu ve zihinsel gelişimini olumsuz etkiler. Dedeye yönelik tepki haklı sebep sayılmamış, iki ailenin çevresinin çocuğu farklı adlarla çağırdığını gösteren tanık beyanlarına bir taraf lehine üstünlük tanınmamıştır. Adın baba tarafından tek başına konulduğu iddiası ise aradan geçen süre ve boşanma davasında ileri sürülmemiş olması gözetilerek bu aşamada değerlendirme dışında bırakılmıştır. Annenin karar düzeltme isteği de reddedilmiştir.

Kararı İncele
Yargıtay09.03.2021
2017/1564 2021/235

Hukuk Davasında Süresinde Bildirilmeyen Tanık Sonradan Dinlenebilir mi?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 9 Mart 2021 tarihli kararında, cevap dilekçesinde tanık deliline dayanan ve tanıkların hangi vakıa için dinleneceğini belirten, ancak isim ve adresleri ön inceleme duruşmasından sonra bildiren tarafın tanıklarının dinlenmesi gerektiğine hükmetmiştir. Karar, tanık deliline dayanan taraf yönünden lehe niteliktedir. Uyuşmazlık bir işçilik alacağı davasında doğmuştur. İş mahkemesi tensip tutanağıyla davalıya delillerini ve tanıklarını bildirmesi için iki haftalık kesin süre vermiş, davalı süresinde verdiği cevap dilekçesinde tanığa dayanmış fakat isimleri sonradan bildirmiştir. Mahkeme, kesin sürenin geçtiği ve karşı tarafın muvafakat etmediği gerekçesiyle tanık dinletme talebini reddetmiştir. Genel Kurul, HMK m. 240'ın tanık listesinin verileceği aşamayı açıkça düzenlemediğini, ispatın konusunu oluşturan çekişmeli vakıaların basit yargılamada ön incelemede belirlendiğini ve tanık listesinin ancak bu tespitten sonra beklenebileceğini kabul etmiştir. Tanıkların dinlenmemesi hukuki dinlenilme hakkının ihlali sayılmış, direnme kararı bozulmuştur. Karar oy çokluğuyla verilmiş; karşı oy, basit yargılamada tüm delillerin dilekçeyle bildirilmesi gerektiğini savunmuştur. İkinci tanık listesi verilemeyeceği kuralı bu kararla değişmemiştir; somut olayda davalı, cevap dilekçesinde tanıkların hangi vakıa için dinleneceğini de belirtmişti.

Kararı İncele
Yargıtay14.04.2025
2024/3817 2025/2125

Hekim Hatasında Aydınlatılmış Onam Alınmadıysa Komplikasyon da Tazmin Edilir mi?

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, 14 Nisan 2025 tarihli kararında (E. 2024/3817, K. 2025/2125) kas içi ağrı kesici enjeksiyonundan sonra sağ siyatik sinir hasarı gelişen hastanın tazminat davasını incelemiştir. Adli Tıp Kurumu ve üniversite bilirkişi heyeti, hasarın her türlü özene rağmen gelişebilen ve öngörülemeyen bir komplikasyon olduğunu, hastaneye kusur atfedilemeyeceğini bildirmişti. İlk derece mahkemesi buna rağmen hastanenin aydınlatılmış onam belgesi sunamadığını ve ispat yükünün hastanede olduğunu belirterek davayı kısmen kabul etmiştir. Daire ilke olarak aydınlatılmış onamın ispat yükünün hekim ya da hastanede bulunduğunu, salt ameliyata rıza göstermenin yetmediğini ve komplikasyonların da hastaya anlatılması gerektiğini teyit etmiştir. Daire ayrıca onam eksikliğinin ne dava dilekçesinde ne ilk temyiz dilekçesinde ileri sürüldüğünü, önceki bozma ilamında da yer almadığını ve acil başvuruda alınmış bir muvafakat kâğıdının dosyada bulunduğunu vurgulayarak mahkemenin bu gerekçeyle sorumluluk kurmasını hatalı bulmuştur. Karar somut olayda hasta aleyhine, hastane lehine niteliktedir: hüküm davalı yararına bozulmuş, davacının temyiz itirazları reddedilmiştir. Kararın uygulamadaki ağırlığı, onam eksikliğini kendiliğinden gözetilen bir husus olarak değil, davada açıkça ileri sürülmesi gereken ayrı bir sorumluluk sebebi olarak ele almasındadır.

Kararı İncele
Yargıtay28.01.2026
2025/58 2026/33

İstinafta İlk Kez Sunulan Kira Sözleşmesi Dinlenir mi? Savunmanın Genişletilmesi Yasağı

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 28 Ocak 2026 tarihli kararında (E. 2025/58, K. 2026/33) dilekçelerin karşılıklı verilmesinden sonra, ilk kez istinaf dilekçesine eklenen kira sözleşmesinin hükme esas alınamayacağına oy birliğiyle karar vermiştir. Davacı, tapudan satın aldığı dairede oturan davalıya karşı el atmanın önlenmesi ve ecrimisil davası açmıştır. Davalı cevap dilekçesinde kira ilişkisine dayanmamış, bilirkişi raporuna itirazında kira sözleşmesi bulunmadığını beyan etmiş; ilk derece kararından sonra istinaf dilekçesine önceki malikle eşi arasında düzenlenmiş bir kira sözleşmesi eklemiştir. Bölge adliye mahkemesi bu sözleşmeye dayanarak ecrimisil talebini reddetmiş ve Yargıtay 7. Hukuk Dairesinin bozmasına karşı direnmiştir. Genel Kurul, HMK m. 141 uyarınca dilekçeler aşamasından sonra savunmanın ancak karşı tarafın açık muvafakati ya da usulüne uygun bir ıslahla genişletilebileceğini, ıslahın da tahkikat sona erene kadar yapılabileceğini hatırlatmıştır. Davacının muvafakati ve davalının ıslahı bulunmadığından kira ilişkisi savunmanın genişletilmesi yasağına takılmış; ihtarnamedeki kira ifadelerinin ecrimisil rayicini göstermek için yazıldığı, sonradan delil gösterilmesine dayanak olamayacağı belirtilmiştir. Direnme kararı bozulmuş, davacının el atmanın önlenmesi yönünden dava tarihinde haklı olduğunun yargılama giderlerinde gözetilmesi istenmiştir. Karar, davacı malik LEHİNE, savunmasını istinaf aşamasında değiştiren davalı ALEYHİNEDİR. Uygulamaya yansıması dava türünden bağımsızdır: kullanım hakkının dayanağı olan sözleşme cevap dilekçesinde gösterilmezse sonraki aşamada dosyaya taşınması kanunen sınırlıdır.

Kararı İncele
Yargıtay20.02.2020
2017/128 2020/188

Rapora İtiraz Edilince Mahkeme Ek Bilirkişi Raporu Almak Zorunda mı?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, bilirkişi raporuna itiraz edilmesinin mahkemeyi her durumda ek rapor ya da yeni bir heyet incelemesi yaptırmaya zorlamadığını kabul etti. Uyuşmazlık, bir mimarın Milas'ta bir parsel için hazırladığı avan projenin başka bir mimar tarafından uygulama projesine dönüştürüldüğü iddiasıyla açılan tecavüzün önlenmesi ve tazminat davasından doğdu. Bilirkişi heyeti projelerin aynı olduğunu ve avan projenin eser niteliği taşıdığını bildirdi; davalı rapora itiraz etti. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, teknik nitelikteki itirazlar karşılanmadan hüküm kurulmasını eksik inceleme sayarak bozdu; yerel mahkeme direndi. Genel Kurul, itirazların bilirkişi incelemesinden önce de ileri sürüldüğünü ve heyet raporunda değerlendirildiğini, projenin onaylanmamış olduğu itirazının ise hâkimin hukuki bilgisiyle çözülebilecek bir mesele olduğunu tespit etti. Telif hakkının eserin meydana getirilmesiyle doğduğu, sicile tescil ya da idari onayın eser vasfı için aranmadığı da kararda vurgulandı. Direnme oy birliğiyle yerinde bulundu ve esasa ilişkin temyiz itirazları için dosya Özel Daireye gönderildi. Karar, rapora itiraz eden taraf aleyhine, raporun dayanağı olan taraf lehine niteliktedir; itirazın yeni ve teknik bir noktaya değinmesi gerektiğini ortaya koyması bakımından her türlü hukuk davasında yol göstericidir.

Kararı İncele
Yargıtay29.04.2026
2025/596 2026/273

Kesin Süre Ara Kararı Hangi Unsurları Taşımalı? Yetersiz Süreyle Hak Düşer mi?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 29 Nisan 2026 tarihli kararında hâkimin verdiği kesin sürenin yalnız verilmiş olmasını değil, amacına uygun ve yeterli uzunlukta olmasını da denetledi. Orman kadastrosuna itiraz ile tapu iptali ve tescil istemli davada ilk derece mahkemesi, iptali istenen parselin kayıt maliki Hazineyi davaya katmak için davacılar vekiline bir haftalık kesin süre vermiş, süre içinde dâhil etme yapılmayınca davayı husumet yönünden reddetmişti. Özel Daire bu süreyi yetersiz bularak hükmü bozmuş, mahkeme ise sürenin makul olduğunu ve vekilin yakınmadığını belirterek direnmişti. Genel Kurul oy çokluğuyla direnme kararını değişik gerekçeyle bozdu. Yargılamanın görevsizlik, yargı yeri belirlenmesi ve iki ayrı Yargıtay incelemesinden geçtiğini, tarafların savsaklayıcı bir tutumunun bulunmadığını ve dosyanın karmaşık olduğunu gözeterek bir haftalık sürenin makul olmadığı sonucuna vardı. Karar, kesin sürenin hak düşürücü sonucuyla karşılaşan taraf açısından lehe niteliktedir: kesin süre ara kararında yapılacak işlemin açıkça gösterilmesi, sonucun ihtar edilmesi ve işin niteliğine uygun süre tanınması gerektiği Genel Kurul düzeyinde yeniden ortaya konmuştur. Karşı oy ise eksikliğin taraf sıfatı değil dava takip yetkisi sorunu olduğunu, vekilin Hazineye husumet gerekmediğini beyan etmesi karşısında sürenin yetersizliğinin bozma nedeni yapılamayacağını savundu.

Kararı İncele