İlme Hukuk Logo
İLMEHUKUK BÜROSU
İLME HUKUK BÜROSU
Hemen AraRandevu Al
Ahşap kaplı uzun bir koridor; sol duvardaki kafesli pencerelerden gelen ışık zemine desen düşürüyor

Emsal Kararlar Kütüphanesi

Yargıtay, İstinaf ve Anayasa Mahkemesi'nin güncel ve emsal niteliğindeki kararlarını, hukuki incelemelerimizle birlikte bu arşivde bulabilirsiniz.

Yargıtay13.02.2019
2018/9055 2019/3456

Düşük Performans Gerekçesiyle Yapılan Fesih Hangi Şartlarla Geçerli Sayılır?

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi bu kararda, yıllık performans değerlendirmesinde düşük not aldığı gerekçesiyle iş sözleşmesi feshedilen boya teknisyeninin işe iadesine hükmetmiştir; karar işçi lehinedir. Altı buçuk yıl çalışan işçiye fesihten yalnızca bir gün önce savunma sorulmuş, iş sözleşmesi geçerli sebep iddiasıyla sona erdirilmişti. İlk derece mahkemesi ve bölge adliye mahkemesi, çalışanlara önceden tebliğ edilmiş nesnel performans ölçütlerinin varlığını, işçinin performansını yükseltmek için eğitim verildiğini ve başka bir iş teklif edildiğini işverenin ispatlayamadığını tespit etmiştir. Bu durumda feshin son çare olması ve ölçülülük ilkesine uyulmadığı kabul edilmiştir. Daire, işe iadeye ilişkin bu esas değerlendirmeye dokunmamış; hükmü yalnızca duruşmada açıklanan kısa kararda beş aylık, gerekçeli kararda ise dört aylık ücret olarak gösterilen işe başlatmama tazminatı arasındaki çelişki nedeniyle bozmuştur. Davacı istinaf yoluna başvurmadığından aleyhe bozma yasağı gözetilmiş, Daire feshin geçersizliğine ve işe iadeye kendisi karar vermiş, işe başlatmama tazminatını dört aylık brüt ücret olarak belirlemiştir. Karar, performans düşüklüğüne dayanan fesihlerde ispat yükünün işverende olduğunu ve not tablosunun tek başına yeterli sayılmadığını gösteren bir örnek olarak okunabilir.

Kararı İncele
Yargıtay27.02.2018
2017/10878 2018/5005

Evlendiği İçin İşten Ayrılan Kadın İşçi Başka İşe Girerse Kıdem Tazminatını Kaybeder mi?

Yargıtay 22. Hukuk Dairesi, 27 Şubat 2018 tarihli kararında, evlendiği tarihten itibaren bir yıl içinde iş sözleşmesini evlilik sebebiyle sona erdiren kadın işçinin kısa süre sonra başka bir işverenin yanında çalışmaya başlamasını fesih hakkının kötüye kullanılması saymamıştır. Karar, kıdem tazminatı yönünden işçi lehinedir. Davacı 9 Ağustos 2010'da evlenmiş, 31 Ocak 2011'de yazılı bildirimle sözleşmesini evlilik sebebiyle feshetmiş ve 3 Şubat 2011'de Manisa'daki bir işyerinde işe girmiştir. İş mahkemesi, işçinin fesihten sonra İzmir'de yaşamaya devam etmesini ve kısa sürede yeni işe başlamasını hakkın kötüye kullanılması olarak değerlendirip kıdem tazminatı talebini reddetmişti. Daire, evlilik sebebiyle fesih hakkının aile birliğini korumak amacıyla tanındığını, ancak anayasal temeli olan çalışma hak ve hürriyetinin bu düzenlemeyle ortadan kaldırılamayacağını vurgulamıştır. Daireye göre kanun koyucunun amacı kadın işçinin çalışma yaşamını sona erdirmesi değildir; fesihten sonra yeniden çalışma ihtiyacı doğabilir ve işçi evliliğin getirdiği görevlerle daha uyumlu bir işi tercih edebilir. Kararda ayrıca feshin işverence kabul edilmesine ve ihbar süresi tanınmasına gerek olmadığı belirtilmiştir. Kıdem tazminatı talebinin reddi bozulmuştur. Aynı kararda radyoloji alanında çalışan davacının fazla çalışma süresinin 30 Ocak 2010 öncesi ve sonrası için farklı ölçütlerle hesaplanması, ara dinlenme süresinin tanıklarla netleştirilmesi ve zamanaşımı def'inin hesaba yansıtılması da istenmiştir; zamanaşımına ilişkin bozma nedeni işveren tarafı lehine sonuç doğurabilecek niteliktedir.

Kararı İncele
Yargıtay02.10.2024
2024/44 2024/491

Tapusu Devredilen Ama Teslim Edilmeyen Devre Mülkten Tüketici Dönebilir mi?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, ön ödemeli devre mülk satışında tüketicinin sözleşmeden dönme hakkının tapu tescilinin yapılmasıyla kendiliğinden sona ermediğini kabul etti. Genel Kurul'a göre devir ve teslimin gerçekleşmiş sayılması için taşınmazın sözleşmedeki kullanım hakkına uygun ve kullanıma hazır hâlde tüketicinin zilyetliğine bırakılması gerekir; bunu ispat yükü satıcıdadır. Uyuşmazlıkta tüketici, hediye tatil davetiyle götürüldüğü tesiste iki ayrı sözleşme imzalamış, Yalova Termal'deki bir bağımsız bölümün payı adına tescil edilmiş, ancak sözleşmede tahsis edilen daire kendisine teslim edilmemişti. Bölge adliye mahkemesi, tüketicinin değişim sistemi üzerinden başka bir tesiste bir hafta konaklamasını teslim sayarak davayı reddetmiş ve bozmaya karşı direnmişti. Genel Kurul, bu konaklamanın tüketiciyi sözleşmeye ikna etmek için sunulan hediye tatil niteliğinde olduğunu ve satıcıyı teslim borcundan kurtarmadığını belirterek direnme kararını oy birliğiyle bozdu. Kararda ayrıca aylık aidat gibi ileriye etkili yükümlülükler içeren sözleşmenin iptali davasında kesinliğin yalnız sözleşme bedeline bakılarak belirlenemeyeceği açıklandı. Karar tüketici lehinedir, satıcı aleyhinedir. Dönme hakkını düzenleyen fıkra 7392 sayılı Kanun'la yürürlükten kaldırıldığından karar, bu değişiklikten önce kurulmuş sözleşmelere yön verir; dosya, bozma doğrultusunda yeniden karar verilmek üzere bölge adliye mahkemesine gönderildi.

Kararı İncele
Yargıtay31.05.2023
2022/1037 2023/531

İmzaya İtirazda Bilirkişi Raporları Çelişirse İcra Mahkemesi Nasıl Karar Verir?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, kambiyo senedine dayalı takipte borçlunun senetteki imzanın kendisine ait olmadığını ileri sürdüğü bir dosyada, birbirine aykırı imza raporları bulunduğunda icra mahkemesinin nasıl karar vermesi gerektiğini tartıştı. 800.000 TL bedelli bonodaki keşideci imzası yalnızca bir harften oluşan, taklidi kolay bir imzaydı. Jandarma ve Adli Tıp raporları imzanın borçluya ait olup olmadığı konusunda kanaat bildiremezken, üç kişilik grafoloji heyeti imzanın borçlunun elinden çıktığı sonucuna varmıştı. İlk derece mahkemesi belirsizliği borçlu lehine yorumlayarak takibi durdurmuş, 12. Hukuk Dairesi ise kesin kanaat bildiren raporun esas alınması gerektiğini belirterek bozmuştu. Genel Kurul, grafoloji raporunun kendi tespitleriyle çeliştiği için hükme esas alınamayacağını, ancak raporlar arasındaki çelişkinin Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesinin en az yedi uzmandan oluşan genişletilmiş heyetince giderilmeden belirsizliğin borçlu lehine yorumlanamayacağını kabul etti ve direnme kararını değişik gerekçeyle bozdu. Karar, alacaklının temyizini kabul ettiği ve borçlu lehine verilen takibin durdurulması kararını kaldırdığı için alacaklı lehine, borçlu aleyhine niteliktedir; ancak imzanın borçluya ait olduğu da kabul edilmemiş, sonuç yeni heyet raporuna bırakılmıştır. Karşı oyda ispat yükünün alacaklıda olduğu ve yeni raporun sonucu değiştirmeyeceği görüşü yer almıştır.

Kararı İncele
Yargıtay17.05.2022
2019/228 2022/655

Köydeki Ortak Bina Satılmadan Kat Mülkiyetiyle Paylaşılabilir mi?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 17 Mayıs 2022 tarihli kararında, köy sınırları içinde bulunan paylı bir taşınmazdaki ortaklığın giderilmesi davasında satış kararından önce kat mülkiyeti kurularak aynen paylaşma imkânının araştırılması gerektiğine hükmetti. Çanakkale'nin Saraycık köyündeki parselde zemin ve iki normal kattan oluşan, her katında bir daire bulunan kargir bir yapı ve üç paydaş vardı. Paydaşlardan biri satış istedi; diğer ikisi payların ivazla denkleştirilerek aynen taksimini savundu. Sulh hukuk mahkemesi satışa karar verdi ve Özel Daire bozmasına karşı, taşınmazın belediye sınırı dışında, Köy Kanunu'na tabi olduğu için kat mülkiyeti kurulamayacağı gerekçesiyle direndi. Genel Kurul, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu ile 442 sayılı Köy Kanunu'nda köydeki taşınmazlarda kat mülkiyeti kurulmasını yasaklayan bir düzenleme bulunmadığını belirtti. Paydaşlardan biri bu yolu isterse, yapının kat mülkiyetine elverişli olup olmadığı, eksik proje ve yapı kullanma izni gibi belgelerin belediye ya da il özel idaresinden tamamlattırılıp tamamlattırılamayacağı araştırılmalıdır. Direnme kararı oy birliğiyle bozuldu. Karar, aynen taksim isteyen davalı paydaşlar lehine, satış isteyen davacı aleyhinedir; koşullar araştırmaya rağmen oluşmazsa satış yolu açık kalır.

Kararı İncele
Yargıtay06.05.2026
2025/218 2026/290

Okuma yazma bilmeyenin noter vasiyetnamesi tanık şerhindeki eksik yüzünden iptal edilir mi?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, okuma yazma bilmeyen mirasbırakanın noterde yaptığı resmî vasiyetnamede tanık şerhinin kanun lafzındaki bir cümleyi içermemesinin vasiyetnameyi tek başına geçersiz kılmadığını kabul etti. Bekâr ve çocuksuz mirasbırakan konutunu bir vakfa bırakmış, yeğenleri olan davacılar ehliyetsizlik ve şekil eksikliği iddiasıyla iptal istemişti. İlk derece mahkemesi Adli Tıp Kurumu raporuna dayanarak ehliyetsizlik iddiasını reddetti; şekil tartışması ise iki Yargıtay dairesinde farklı sonuçlara ulaştı. Genel Kurul, okuma yazma bilmeyenlere özgü resmî vasiyetname usulünü, işlemde birlik ilkesini ve vasiyetname lehine yorum ilkesini birlikte değerlendirdi. Memurun mirasbırakanı ve tanıkları birlikte huzura aldığı, metni tanıkların önünde okuduğu ve tanıkların mirasbırakanın beyanını ve tasarrufa ehliyetini doğruladığı vasiyetnamede, beyanın tanıklar huzurunda yapıldığının belgenin bütününden anlaşıldığı sonucuna vardı. Karar, memurun düzenlemeye katılmaması ya da iki tanığın işlemde bulunmaması gibi temel eksikliklerin lehe yorumla giderilemeyeceğini de belirtiyor. Direnme kararı oy çokluğuyla bozuldu; sonuç vasiyetnamenin iptalini isteyen mirasçılar aleyhine, vasiyetten yararlanan vakıf lehinedir. Şekil eksikliğine dayanan iptal davalarında belgenin düzenleniş sırasının bütün olarak incelenmesi gerektiğini gösteren yol gösterici bir karardır.

Kararı İncele
Yargıtay13.12.2023
2022/1273 2023/1238

Düğün Takılarıyla Alınan Ev Satılıp Yenisi Alındıysa Kadının Katkısı Kaybolur mu?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 13 Aralık 2023 tarihli kararı, katkı payı alacağını ileri süren davacı kadın lehinedir. Otuz yılı aşan evlilikte düğünde takılan ziynetler bozdurularak önce erkek adına bir otomobil alınmış, otomobil satılarak kadın adına alınan bir dairenin kalan borcu ödenmiş, bu daire de satılarak bedeli erkek adına kayıtlı Çankaya'daki daireye harcanmıştır. Aile mahkemesi ve bölge adliye mahkemesi ziynet iddiasını kanıtlanmamış saymış; aile mahkemesi Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin bozma kararına karşı ziynetlerin cins ve miktarının belli olmadığı gerekçesiyle direnmiştir. Genel Kurul, dairenin bedeli 2002 öncesinde ödendiği için uyuşmazlığa mal ayrılığı döneminin katkı payı kurallarının uygulanacağını belirtmiş ve bu alacağın ölçütlerini Türk Medeni Kanunundaki değer artış payıyla karşılaştırarak açıklamıştır. Kadının dilekçelerindeki anlatımlar çelişkili bulunmamış; tanık beyanları takılardan otomobile, otomobilden eve, evden yeni daireye uzanan zinciri doğrulamıştır. Satış parasıyla kadına yeni takı alındığı savunması ise yalnız olaylar sırasında bebek olan ortak çocuğun tanıklığına dayandığından kanıtlanmış sayılmamıştır. Genel Kurul, ev hanımı eşin mevcut ziynetleriyle evlilik içinde edinilen taşınmaza katkı yapmasının hayatın olağan akışına uygun olduğunu kabul etmiş ve direnme kararını oy birliğiyle bozmuştur. Yerel mahkeme Çankaya'daki daire yönünden kadının katkı payı alacağını hesaplayacaktır.

Kararı İncele
Yargıtay09.09.2026
2025/454 2026/470

Boşanmaya Yol Açan Olaylar Ne Zaman Manevi Tazminat Doğurur?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 9 Eylül 2026 tarihli kararında boşanmaya sebep olan olaylarda tarafları eşit kusurlu sayarak kadın eşin maddi ve manevi tazminat taleplerini reddeden bölge adliye mahkemesinin direnme kararını bozdu. Karar, tazminat isteyen kadın eşin lehinedir. Dosyada erkek eşin kadını ailesiyle ve ortak çocukla görüştürmediği, evlilik süresince sürekli hakaret ettiği ve fiziksel şiddet uyguladığı; kadının ise ailesinin evliliğe müdahalesine sessiz kaldığı, tartışmalarda ailesinin yanına gittiği ve bir kavgada eşine fiziksel şiddet uyguladığı tespit edilmişti. Genel Kurul, erkeğin süreklilik taşıyan hakaret ve şiddeti ile kadının kusurlu davranışlarının birbirine denk sayılamayacağını, erkeğin ağır, kadının az kusurlu olduğunu kabul etti. Kararda Türk Medeni Kanunu m. 174/2'deki manevi tazminatın aile hukukuna özgü bir haksız fiil düzenlemesi olduğu, boşanmaya sebep olan olayın kişilik haklarına saldırı oluşturması hâlinde hükmedildiği ve miktarın saldırının niteliği ile tarafların sosyal ve ekonomik durumuna göre takdir edileceği hatırlatıldı. Eşit ya da ağır kusurlu eş yararına tazminata hükmedilmediği için kusur kıyasının doğru kurulması, tazminat hakkının varlığını belirleyen adım olarak öne çıkıyor. Karar oy birliğiyle verildi ve dosya yeniden hüküm kurulmak üzere bölge adliye mahkemesine gönderildi.

Kararı İncele
Yargıtay12.03.2026
2025/4232 2026/2032

Adli Yardım Reddedilen Davacıdan Keşifsiz Belirlenen Değerle Harç İstenebilir mi?

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi, harici satış ve zilyetliğe dayanan bir tapu iptali ve tescil davasında, adli yardım talebi reddedilen davacının eksik nispi harcı yatırmaması nedeniyle davanın açılmamış sayılmasına ilişkin kararı 12 Mart 2026 tarihinde bozdu. Karar davacı lehinedir. Dosyada davacıdan 1.104.552 TL tutarında harç istenmiş, davacı bu tutarı karşılayamadığını belirterek adli yardım talep etmişti. Bölge adliye mahkemesi ilk turda, adli yardım talebi hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmeden davanın harç yüzünden açılmamış sayılamayacağını belirterek kararı kaldırmıştı. İkinci turda talep reddedilmiş, ret kararı itiraz üzerine kesinleşmiş, harç yine yatırılmayınca dosya işlemden kaldırılmış ve yenilenmediği için dava açılmamış sayılmıştı. Daire ise sorunu harcın hesaplandığı değerde gördü: taşınmazın dava tarihindeki değeri keşif yapılmadan, başka bir dosyada rapor düzenlemiş bilirkişi heyetine verilerek belirlenmişti. Daireye göre değer taşınmaz başında yapılacak keşifle açıkça tespit edilmeli, tamamlanacak harç bu değer üzerinden hesaplanmalı ve işlem buna göre yürütülmelidir. Karar, adli yardımın reddinden sonra verilen harç süresinin ve ihtarın, ancak doğru belirlenmiş bir harç tutarı için açılmamış sayılma sonucunu doğurabileceğini gösteriyor.

Kararı İncele
Yargıtay01.03.2023
2022/87 2023/133

Kredi Bitti Ama Çek Riski Sürüyorsa Banka Üst Sınır İpoteğini Kaldırmak Zorunda mı?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu bu kararda, başka bir şirketin kredileri için meskenini ipotek eden üçüncü kişinin açtığı ipoteğin kaldırılması davasını incelemiştir. Karar ipotek verenin aleyhine, bankanın lehine niteliktedir ve oy çokluğuyla verilmiştir. Davacı, şirketin borcunun 2015 yılında bittiğini belirterek 24 Nisan 2017 tarihli dilekçeyle ipoteğin kaldırılmasını ya da varsa borcun bildirilmesini istemiş, cevap alamayınca dava açmıştır. Banka, şirketin iade etmediği on altı çek yaprağından doğan 16.180 TL sorumluluğun sürdüğünü savunmuştur. Yargılama sırasında dava dışı bir kişi mevduatını rehnetmiş, banka da ipoteğin fekki için tapu müdürlüğüne yazı göndermiş ve dava konusuz kalmıştır. Genel Kurul, 90.000 TL limitli ipoteğin doğmuş ve doğacak, nakdi ve gayrinakdi alacakları kapsayan süresiz bir üst sınır ipoteği olduğunu kabul etmiştir. HMK m. 331/1 uyarınca dava tarihindeki haklılık durumuna bakmış, o tarihte çek riski bulunduğu için bankayı yargılama giderlerinden sorumlu tutmamıştır. Gayrinakdi kredilerde borç miktarının kısa sürede belirlenemeyeceğini de gözeterek dilekçeye cevap verilmemesine dayanan direnme kararını bozmuştur. Karşı oyda ise bankanın pasif tutumuyla davaya yol açtığı ve giderlerden sorumlu olması gerektiği belirtilmiştir. Karar, ticari kredi ve dosyadaki senet kapsamıyla sınırlı okunmalıdır; tüketici kredileri ayrı değerlendirilir.

Kararı İncele